MERSİN GÜNDEMİ: HAL KATLI KAVŞAĞI ve TBB SEÇİMİ.

“Mersin’de Hal Katlı Kavşağı’nın açılması önemli ve değerli bir yatırımdır. Mersin’i boydan boya geçen kesintisiz bir ana arter oluşturma planının kilit noktası projelerinden biridir. Ancak Mersin trafiğinin tek bir kavşakla çözülmesi olası değildir. Bu kent trafiği parça parça çözümlerle değil, ana arterleri, kavşakları, sanayi bölgeleri ile liman ve hal trafiğini, kent içi otopark ve trafik yoğunluğu sorununu ve denetimi birlikte ele alan bütüncül bir ulaşım planıyla yönetilmelidir.”

HAL KATLI KAVŞAĞI ÖNEMLİ BİR YATIRIMDIR

Mersin’de uzun süredir beklenen Hal Katlı Kavşağı hizmete açıldı. Öncelikle şunu açıkça ifade etmek gerekir: Bu kavşak, Mersin trafiği açısından önemli bir yatırımdır.

Mersin’e hayırlı olsun. Başta trafiğin çözülmesi noktasında gereksinimleri hedef haline getirip inisiyatif alarak peş peşe hızla kavşak dizilerini gerçekleştiren Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer ile ekibini kutluyor ve teşekkür ediyorum. Yöneticilerimizin başarılı çalışmalarından dolayı tekdir edilmesi onların çalışma şevkini özgüvenlerini arttırır. Dolayısıyla sonraki çalışmalarında daha verimli ve daha başarılı işler çıkarır. Bu başarılı işinden dolayı yürekten kutluyorum.

Bu kavşağın bulunduğu nokta sıradan bir kavşak değildir. Mersin Hali, otoyol bağlantısı, liman güzergahı, antrepolar, sanayi ve ticari taşıma hareketleri bu bölgede birbirine karışmaktadır. Günün birçok saatinde otomobiller, kamyonlar, tırlar, servis araçları ve ticari araçlar aynı dar boğazdan geçmeye çalışmaktadır.

Bu nedenle Hal Katlı Kavşağı, yalnızca bir yol yatırımı olarak görülmemelidir. Bu yatırım, Mersin’in ticaretine, lojistiğine, üretim gücüne ve kent içi ulaşımına dokunan stratejik bir yatırımdır.

Burada şu soru sorulabilir:

Bu kavşak Mersin trafiğini gerçekten rahatlatacak mı?

Evet, doğru işletilir ve devamındaki ulaşım düğümleri çözülürse rahatlatacaktır. Fakat Mersin trafiği yalnızca bir noktadaki akıştan ibaret değildir. Trafik bir zincirdir. Zincirin bir halkasını güçlendirip diğer halkaları zayıf bırakırsanız, sorun ortadan kalkmaz; sadece yer değiştirir.

HAL KAVŞAĞI ARAÇ AKIŞINI ARTIRACAKTIR

Hal Katlı Kavşağı’nın doğal sonucu şudur: Bu kavşak, kent içine birim zamanda giren araç sayısını artıracaktır.

Bu ilk bakışta olumlu bir gelişmedir. Araçlar daha az bekleyecek, daha hızlı akacak, kavşak bölgesindeki zaman kaybı azalacaktır. Ancak bu akışın devamındaki kavşaklar aynı kapasiteye sahip değilse, yeni bir sıkışıklık kaçınılmaz olur.

İşte bu nedenle Hal Katlı Kavşağı’nı konuşurken hemen ardından Akbelen Bulvarındaki Mezarlık-1 Kavşağı’nı konuşmak zorundayız.

Halk arasında Mezarlık Kavşağı olarak bilinen Akbelen Bulvarı ile Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı kesişimi, Mersin’in en kritik ulaşım noktalarından biridir. Hal Katlı Kavşağı’ndan gelen araç akışı artınca, bu kavşaktaki yük de artacaktır. Eğer Karayolları tarafından yapılması gereken katlı kavşak hızla yapılmazsa, Hal Kavşağı’nda sağlanan rahatlama Mezarlık Kavşağı’nda daha büyük bir sıkışıklığa dönüşebilir.

Bu nedenle bu kavşak artık ertelenemez.

MEZARLIK KAVŞAĞI BATTI ÇIKTI İLE GEÇİŞTİRİLMEMELİDİR

Projelendirilmesi ve yapımı Karayolları sorumluluğunda olan Mezarlık Kavşağı için yalnızca bir yönde battı çıktı yapılması yanlış olur.

Çünkü bu kavşakta sadece Doğu-Batı aksı yoğun değildir. Kuzey-Güney aksı da en az onun kadar önemlidir. Akbelen Bulvarı üzerinden gelen trafik ile Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı üzerinden gelen trafik aynı anda güçlü bir yük oluşturmaktadır bu noktada.

Böyle bir noktada yalnızca bir yönü yer altına alıp diğer yönleri ışıklara, dönüşlere ve beklemelere bırakmak kalıcı çözüm üretmez. Tam tersine, bugün yapılan eksik çözüm yarın daha büyük maliyetlerle yeniden ele alınmak zorunda kalır.

Mersin geçmişte bu hatayı yaşadı. Mezarlık-2 Kavşağı yanlış projelendirildiği için Kuzey-Güney aksında yoğun sıkışıklık oluşuyor. Aynı yanlış Akbelen Bulvarı-Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı kesişimindeki Mezarlık-1 kavşağında tekrarlanmamalıdır.

Bu kavşakta her türlü maliyet fedakarlığı yapılarak, tüm yönlerde akışı rahatlatacak yonca yaprağı ya da ona eşdeğer çok yönlü farklı seviyeli bir kavşak projelendirilmelidir.

Maliyet yüksek olabilir. Kamulaştırma gerekebilir. Projelendirme zor olabilir. Ama kentlerin geleceğini belirleyen kararlar, bazen o gün pahalı görünen ama yarın kenti büyük kayıplardan kurtaran kararlardır.

Mersin artık geçici çözümlerle zaman kaybetmemelidir.

HAL VE LİMAN TRAFİĞİ AYRI BİR PLANLAMA KONUSUDUR

Hal Katlı Kavşağı’nın bir başka önemli boyutu da ağır taşıt trafiğidir.

Bu kavşakta yoğun bir tır ve kamyon trafiği vardır. Otoyoldan çıkan ağır araçların çoğunluğu Hal Katlı Kavşağı çevresindeki dönel kavşaktan sola dönerek Mersin Hali’ne ve Mersin Limanı’na yönelmektedir.

Bu basit bir dönüş hareketi değildir. Bu, Mersin ekonomisinin damarlarından birinin hareketidir.

Tırlar ve kamyonlar geniş dönüş yarıçapına sahiptir. Yavaş dönerler, geç hızlanırlar, şerit değiştirirken daha fazla alan isterler. Bu nedenle ağır taşıt trafiği iyi yönetilmezse, en iyi yapılmış kavşak bile kısa sürede verimsiz hale gelebilir.

Hal ve liman girişlerinde yığılma olmaması için bugünden önlem alınmalıdır. Liman girişleri, hal bağlantıları, bekleme alanları, dönüş cepleri, ağır taşıt yönlendirme şeritleri, dijital sıra sistemi, giriş-çıkış saatleri ve trafik denetimi birlikte planlanmalıdır.

Aksi halde Hal Katlı Kavşağı’nda sağlanan akış, liman ve hal girişlerinde kuyruklara dönüşür. Bu da hem kent trafiğini hem de Mersin’in ticari verimliliğini olumsuz etkiler.

Gerçi Mersin Hali giriş çıkışlarında yeni düzenlemeler yapıldığı görünüyor, Mersin Limanı giriş çıkışlarında da yeni düzenlemeler yapıldı. Umarım bu düzenlemeler Hal Katlı Kavşağından yönlenecek trafiğe göre planlanmıştır.

Mersin bir liman kentidir. Mersin bir lojistik kentidir. Mersin bir üretim ve ticaret kentidir. O halde ulaşım yatırımları da yalnızca otomobil trafiğine göre değil, bu kentin ekonomik gerçeklerine göre planlanmalıdır.

HÜSEYİN OKAN MERZECİ BULVARI EKSPRES YOL OLURKEN KENT İÇİ UNUTULMAMALIDIR

Mersin Büyükşehir Belediyesi’nin Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı’nı kenti boydan boya geçen güçlü bir ekspres ulaşım omurgasına dönüştürme çabası doğrudur.

Bu bulvar üzerinde yapılan ve yapılacak farklı seviyeli kavşaklar, bağlantı yolları ve düzenlemeler Mersin’in Doğu-Batı aksında önemli bir rahatlama sağlayabilir. Kentin büyüme yönü, araç sayısındaki artış ve yeni yerleşim alanları dikkate alındığında, böyle bir ulaşım omurgasına ihtiyaç olduğu açıktır.

Ancak burada unutulmaması gereken çok önemli bir gerçek var:

Ana arterleri hızlandırmak, kent içi trafiğini kendiliğinden çözmez.

Mersin’de trafik yalnızca büyük bulvarlarda sıkışmıyor. Kent merkezi de özellikle belirli saatlerde ciddi biçimde tıkanıyor. Sabah işe gidiş saatleri, öğle saatleri, okul çıkışları ve akşam mesai bitimi kent merkezinde trafik baskısını artırıyor.

Bu baskının en önemli nedenlerinden biri otopark sorunudur. Bir diğer nedeni de otopark kıtlığından dolayı mevcut yolların gerçek kapasitesiyle kullanılamamasıdır.

Bir yol iki şeritliyse ama bir şeridi sürekli park eden araçlar tarafından işgal ediliyorsa, o yol artık iki şeritli değildir. Kağıt üzerinde iki şerittir, gerçekte tek şerittir.

İSTİKLAL CADDESİ BU SORUNUN EN AÇIK ÖRNEĞİDİR

Mersin kent içi trafiğinde otopark ve denetim sorununun en somut örneklerinden biri İstiklal Caddesi’dir.

Bu cadde kağıt üzerinde iki şeritli bir caddedir. Ancak yolun sağ tarafı sürekli park eden araçlar tarafından işgal edilmektedir. Daha da kötüsü, bu araçların yanına ikinci sıra park eden araçlar eklenmektedir.

Böylece iki şeritli cadde fiilen tek şeride düşmektedir.

Akan trafik yavaşlamakta, kavşak yaklaşımlarında kuyruklar oluşmakta, sürücüler gereksiz zaman kaybetmekte, kent merkezi sıkışmaktadır.

Burada sorun yalnızca sürücü hatası değildir. Eğer bir caddede ikinci sıra park alışkanlık haline gelmişse, orada denetim eksikliği de vardır. Trafik ekipleri kararlı ve sürekli müdahale etmezse, hiçbir yol gerçek kapasitesiyle çalışmaz.

İstiklal Caddesi bize şunu açıkça göstermektedir:

Mersin’de yeni kavşaklar yapmak kadar, mevcut yolları gerçek kapasitesiyle çalıştırmak da önemlidir.

Yol kenarı parklanma düzenlenmeden, ikinci sıra park engellenmeden, durak işgalleri önlenmeden, kent merkezindeki otopark sorunu çözülmeden Mersin trafiğini kalıcı biçimde rahatlatmak mümkün değildir.

Ayrıca Doğu-Batı aksının ekspres yol durumuna getirilmesi gibi, kent içi trafiğinin de ekspres yollarla kesintisiz olarak Otoyola yönlendirilmesi konusunu da Büyükşehir gündemine almalıdır.

Örneğin; kent merkezinde Tevfik Sırrı Gür Lisesi ile Çankaya İlkokulu arasından geçip İstiklal caddesinde kesilen Sakarya Caddesi’nin Kuzey doğrultusunda otoyola bağlanan kesintisiz bir bulvar olarak sürdürülmesi kent içi trafiğini oldukça rahatlatacaktır.

MERSİN’İN ULAŞIM SORUNU BÜTÜNCÜL BİR AKILLA ÇÖZÜLÜR

Bugün Mersin’in ihtiyacı yalnızca yeni kavşaklar değildir.

Mersin’in ihtiyacı, kavşakları, ana arterleri, çevre yollarını, liman bağlantılarını, hal trafiğini, toplu taşımayı, otoparkı, yaya düzenini ve trafik denetimini aynı masa üzerinde buluşturan bütüncül bir ulaşım planıdır.

Bu kapsamda şu adımlar eş zamanlı düşünülmelidir:

Kent içi trafiği de ekspres yollarla kesintisiz olarak Otoyola yönlendirilmelidir.

Kent merkezinde katlı ve yer altı otoparkları artırılmalıdır.

Yol kenarı parklanma yeniden düzenlenmelidir.

İkinci sıra park kesin biçimde engellenmelidir.

Toplu taşıma durakları trafik akışını kesmeyecek biçimde yeniden ele alınmalıdır.

Okul, hastane, kamu kurumu ve ticari merkez çevrelerinde özel trafik planları yapılmalıdır.

Liman ve hal girişleri ağır taşıt trafiğine göre düzenlenmelidir.

Mezarlık Kavşağı hızla, ama doğru projeyle yapılmalıdır.

Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı üzerindeki ekspres yol çalışmaları kent içi trafik ve otopark çözümleriyle desteklenmelidir.

VAHAP SEÇER’İN TBB BAŞKANLIĞI MERSİN İÇİN YENİ BİR SORUMLULUKTUR

Bu noktada Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer’in Türkiye Belediyeler Birliği Başkanlığına seçilmesi de ayrıca önem taşımaktadır. Kendisini kutluyorum; Mersin’i Türkiye gündemine taşıdı.

Bu görev yalnızca kişisel bir başarı olarak görülmemelidir. Bu görev, Mersin’in yerel yönetim deneyiminin Türkiye ölçeğinde daha görünür hale gelmesi anlamına gelir.

Sayın Seçer, Mersin’de ulaşım, altyapı, sosyal hizmetler ve kent yönetimi konularında ortaya koyduğu yaklaşımı şimdi Türkiye belediyeciliği açısından daha geniş bir zeminde temsil edecektir.

Bu aynı zamanda bir sınavdır.

Çünkü Türkiye Belediyeler Birliği, yalnızca bir siyasi makam değildir. Belediyeler arasında iş birliği, deneyim paylaşımı, adil kaynak kullanımı ve yerel yönetimlerin güçlenmesi bakımından önemli bir kurumdur.

Mersin açısından bakarsak, bu görevin değeri yalnızca “Mersin’den bir belediye başkanı Türkiye Belediyeler Birliği Başkanı oldu” demekle sınırlı kalmamalıdır.

Asıl önemli olan, bu temsil gücünün Mersin’in ulaşımına, lojistiğine, altyapısına, kent planlamasına ve yerel yönetim kalitesine nasıl yansıyacağıdır.

Mersin artık yalnızca kendi sorunlarını konuşan bir kent olmamalıdır. Mersin, doğru yönetim ve doğru planlama ile Türkiye’ye örnek olabilecek bir kent haline gelmelidir.

SON SÖZ

Hal Katlı Kavşağı önemli bir yatırımdır. Bu yatırımı takdir etmek gerekir.

Ama aynı açıklıkla şunu da söylemek gerekir:

Hal Katlı Kavşağı tek başına Mersin trafiğini çözmez.

Mezarlık Kavşağı doğru projeyle yapılmazsa, Hal Kavşağı’nın yararı azalır.

Hüseyin Okan Merzeci Bulvarı ekspres bir omurga haline getirilirken kent merkezi unutulursa, Mersin bir noktada hızlanıp başka bir noktada tıkanmaya devam eder.

İstiklal Caddesi gibi kent içi yollar ikinci sıra park ve denetimsizlikten kurtarılmazsa, yol yatırımlarının etkisi sınırlı kalır.

İstiklal Caddesi üzerinde yeniden ciddi olarak düşünülmelidir. Oradaki esnaflarla sık sık görüşürüm; önerilerine kulak vermek gerekir.

Mersin’in artık parça parça çözümlere değil, bütüncül bir kent aklına ihtiyacı vardır.

Bu kent limanıyla, haliyle, sanayisiyle, turizmiyle, tarımıyla, üniversiteleriyle, insan gücüyle ve stratejik konumuyla Türkiye’nin en önemli kentlerinden biridir.

Böyle bir kenti yönetmek, yalnızca yol yapmak değildir.

Böyle bir kenti yönetmek, akışı yönetmektir.

Ticareti yönetmektir.

Zamanı yönetmektir.

Kamusal alanı yönetmektir.

Kent disiplinini sağlamaktır.

Ve en önemlisi, bugünün sorunlarını çözerken yarının Mersin’ini planlamaktır.

Sonraki yazımda buluşmak üzere esen kalın.