top of page

Arama Sonuçları

Bu sitede ara

Boş arama ile 174 sonuç bulundu

  • STRATEJİK YATIRIM VE KALKINMA PLANI: Mersin Modeli

    27.10.2025 Mersin’den Türkiye’ye Projeler – Bölüm 5 ÖZET: Katılımcı kalkınma söylemini aşarak, Mersin için yerel sahiplenme, liyakat ve şeffaflığa dayalı somut bir yönetim ve proje modeli öneriyorum. KALKINMADA PLANLAMANIN GEREKLİLİĞİ Kalkınma, şansa bırakıldığında rastlantıların toplamına dönüşür; planlandığında ise kaynakların, zamanın ve kapasitenin ortak hedefe yöneldiği bir ülke ölçeğinde koordinasyon işine. Bugün dünyada verimliliğini kalıcı biçimde artıran, refahını geniş kitlelere yayan ve krizlere karşı dayanıklılığını güçlendiren ülkelerin ortak paydası planlı hareket etme disiplinidir. Plan, yalnızca bir belge değil; önceliklendirme, sıralama, kurumlar arası eşgüdüm ve hesap verebilirlik mekanizmalarının bütünüdür. Plansızlık üç maliyet üretir: Kaynakların yanlış yerde/yanlış zamanda bağlanması, Kritik dar boğazların (altyapı, nitelikli işgücü, finansman) projenin tam ortasında ortaya çıkması, Kısa vadeli baskılarla uzun vadeli hedeflerin sürekli ertelenmesi. Oysa iyi bir kalkınma planı, nerede üretilecek, nasıl taşınacak, kim için ve hangi standartta sorularına aynı çerçevede cevap verir; yatırımı projeler listesinden çıkarıp ekosistem tasarımına dönüştürür. Dünyadaki başarılı örnekler aynı ilkeleri farklı bağlamlarda doğruluyor: Güney Kore: 1960’lardan itibaren beş yıllık kalkınma planları; ihracata dayalı sanayileşme, teknoloji transferi, tedarik zinciri kümelenmeleri ve etkin ihracat-finans kurumları. Sonuç: hızlı yapısal dönüşüm ve yüksek kişi başı gelir artışı. Singapur: Erken dönemde Ekonomik Kalkınma Kurulu (EDB-Economic Development Board) ile sanayi politikası–insan kaynağı–altyapı eşgüdümü; liman-havalimanı lojistiğinin, eğitim reformlarının ve yatırım çekme stratejisinin bir “tek plan” içinde yönetilmesi. Finlandiya: Eğitimde kalite ve erişimi stratejik öncelik yaparak yenilik kapasitesini büyütmesi; AR-GE’yi kamu–özel ortak programlarla belirli odak alanlarda derinleştirmesi. İrlanda: İrlanda Kalkınma Ajansı (IDA- Industrial Development Authority) üzerinden hedef sektörleri (ilaç, yazılım, finansal hizmetler) çekmek için vergi, yetenek ve ağ altyapısını paket halinde sunması. Sonuç: “Celtic Tiger - Kelt Kaplanı” döneminin temelleri. Vietnam: Doi Moi (Yenileme/Dönüşüm) ile tarımdan sanayi ve ihracata evrilen, serbest bölgeler ve eğitimle desteklenen planlı dönüşüm; düşük maliyet avantajını zamanla niteliğe dönüştürme çabası. Ruanda: Vision 2020/2050 gibi uzun ufuklu planlarla yönetişimi, altyapıyı ve turizmi ortak hedef setine bağlaması; sınırlı kaynakla odaklı büyüme. Bu ülkelerin ortak dersi şudur: Önceliklendirilmiş bir hedef kümesi, ölçülebilir göstergeler, kurumsal sahiplik ve kademe kademe (çok fazlı) uygulama olmadan kalkınma, iyi niyetli projeler yığınına dönüşür. Etkin planlama, aynı zamanda toplumsal kabul üretir; çünkü kamu, özel sektör ve toplum hangi adımın neden atıldığını, hangi faydayı ne zaman getireceğini ve kimin sorumlu olduğunu bilir. Bu ülkelerin ortak sırrı tek bir kelimede gizli: Planlama. STRATEJİK YATIRIM VE KALKINMA PLANI: MERSİN PLANI Türkiye'nin üretim ve lojistik haritasını yeniden çizecek, "Mersin Modeli" olarak adlandırdığım kapsamlı bir Stratejik Yatırım ve Kalkınma Planı, şehrin ve ülkenin geleceğine dair iddialı bir vizyon ortaya koyuyor. Mersin; limanları, serbest bölgesi, demiryolu ve otoyol bağlantıları, faaliyete geçen havalimanı ve güçlü tarım-sanayi altyapısıyla bu modelin hayata geçirilmesi için Türkiye'deki en ideal kent olarak öne çıkıyor. Plan, Mersin'in limanlarından yaylalarına uzanan devasa potansiyelini, uluslararası rekabette öne çıkacak bir "Süper Koridor" etrafında birleştirmeyi hedefliyor. Planın etkili olabilmesi için en az dört kritik ilke vardır: Mekânsal akıl: Üretim, lojistik, turizm ve yaşam alanlarının liman–demiryolu–otoyol–hava kargo koridorları etrafında entegre ve uyumlu kurgulanması. Sektörel odak: Ağır sanayi yerine yüksek katma değerli, küçük ayak izli ve çevreyle uyumlu alanlar; tarım ve turizmle çapraz sinerji. İnsan sermayesi: Üniversite–sanayi işbirliği, mikro-sertifikalar ve yerel yetenek havuzlarıyla hızlı beceri eşlemesi. Yönetişim ve finansman: Tek elden koordinasyon (proje ofisi), yeşil/sosyal tahvil, KÖİ- Kamu–Özel İşbirliği ve kalkınma bankacılığı gibi araçlarla sürdürülebilir fonlama. Kısacası, kalkınma tesadüfleri azaltıp öngörülebilirliği artırma sanatıdır. Planlı yaklaşımla; sınırlı kaynaklar doğru yere, yatırımlar doğru sırayla, kurumlar ise aynı hedefe hizalanır. Bu disiplin sağlandığında, bölgesel ölçekte tasarlanan bir model—örneğin Mersin’de kurgulanacak Süper-Koridor ve fazlı yatırım portföyü—yalnızca bir şehri değil, ulusal rekabet gücünü de yukarı taşır. NEDEN MERSİN MODELİ? Kalkınma tesadüf değildir; doğru yerde, doğru zamanda, doğru kaynaklarla yapılan planlı hamlelerin sonucudur. Mersin; limanları, serbest bölgesi, demiryolu ve otoyol omurgası, yapımı hızlanan hızlı tren bağlantısı, tarım–turizm–sanayi üçlüsündeki tamamlayıcı yapısı ve 4 Üniversite + 1 Teknopark +1 Yenilikçilik Merkezi kapasitesiyle, sadece kendi geleceğini değil Türkiye’nin kalkınma vizyonunu da hızlandırabilecek bir konumdadır. Bu planda, “puanlama + öncelik endeksi” ile her ilçenin özgün potansiyeline uygun sektörleri eşleştirip; çok modlu bir Süper-Koridor etrafında proje portföyünü ve uygulanacak yönetişim-finansman düzeneklerini ortaya koyacağız. OMURGA: ÇOK MODLU SÜPER KORİDOR Planın kalbinde, Taşucu'ndan başlayıp Mersin ana lojistik merkezinden geçerek iç bölgelerdeki "Kuru Limanlara" uzanacak bir "Süper Koridor" projesi yer alıyor. Bu koridor, otoyol ve demiryolunu bir ikiz omurga gibi kullanarak üretimin her aşamasını birbirine bağlayacak. Vizyonun somut faydaları ise şöyle sıralanıyor: Hız Artacak: Tarladan çıkan bir ürünün veya fabrikada üretilen bir malın limana ve dünyaya ulaşma süresi kısalacak. Maliyet Düşecek: Kamyon trafiğinin bir kısmını demiryoluna kaydırarak hem lojistik maliyetleri hem de karbon salınımı azalacak. Fire Azalacak: Özellikle tarım ürünleri için kurulacak "soğuk zincir köyleri" sayesinde, taze ürünlerdeki kayıp oranının %20'ye kadar düşürülmesi hedefleniyor. İLÇELER PARLAYACAK: HER BÖLGEYE ÖZEL ROL Plan, "herkese aynı reçete" anlayışını reddederek, ilçelerin özgün potansiyellerine odaklanıyor. Kent Merkezi (Akdeniz, Yenişehir, Mezitli, Toroslar): Yüksek teknoloji üreten, yazılım ve medikal gibi katma değerli hafif sanayi, yaratıcı endüstriler ve startup ekosisteminin kalbi olacak. Yanısıra, kültür, sanat ve spor odaklı bir yapıya bürünecektir. Doğu Kapısı (Tarsus): Tarım-gıda işleme sanayi ve lojistik aktarma merkezi olarak konumlanacak. Gastronomisi ve çok eskilere dayanan tarihi ile dünyaca tanınan güçlü bir kültür ve turizm merkezi olacaktır. Batı Koridoru (Erdemli, Silifke, Anamur, Bozyazı, Aydıncık): Modern seracılık, paketleme (soğuk zincir–intermodal–paketleme), markalaşma ve e-ihracatın merkezi haline gelecek. Bu bölgeye uzanacak demiryolu hattı, tarımsal ihracatta bir devrim yaratma potansiyeli taşıyor. Sahilleri, tarihsel geçmişi, doğal güzellikleri turizm potansiyelini harekete geçirip bölgeyi dünyaca tercih edilen “Batı Koridoru Turizm Merkezi” durumuna getirecektir. Turizm için yolcu ve kargo taşımacılığı görevini yerine getirecek yeni bir havalimanı hedeflerin sağlanmasında önemli bir unsur olacaktır. Yayla Kuşağı (Mut, Gülnar, Çamlıyayla): Butik tarımsal üretim, ekoturizm ve yenilenebilir enerji projeleriyle kalkınacak. Diğer içeler de çok sıçrama yapacak, ancak, en çok sıçrama yapacak ilçelerin Erdemli, Silifke, Mut, Aydıncık, Bozyazı, Anamur olacağı görünüyor; yani mevcut durumlarından planın uygulanmasından sonraki süreçte oluşacak sıçramadan söz ediyorum.Bu artış, özellikle soğuk zincir–intermodal–paketleme projelerinde hızlı değer yaratma potansiyeli doğuruyor. Benim bu yazıda anlattığım Mersin Modeli olarak adlandırdığım STRATEJİK YATIRIM VE KALKINMA PLANI elbette ilgililere, yetkililere ilham vermek için kurgulanmıştı. Böyle bir planı elbette bu kent, dinamikleri ile birlikte hazırlayacaktır; tabii kentin planlı kalkınması isteniyorsa. Boş işlerle, kişisel çıkarlarla uğraşan ve rant peşinde koşanların oluşturduğu kendi halinde darmadağınık gelişen bir kent sürecinden çıkartmamız gerekiyor. Mersin adını Türkiye ve Dünya tarihine bir model olarak yazdırmalıyız: MERSİN MODELİ Kim hazırlayacak bu planı? Elbette başı Büyükşehir Belediyesi çekmelidir; kendi özgün kalkınma planımızı yapıp hükümete sunmalıyız. Kentin tüm dinamikleri, üniversiteler, kamu kurumları, odalar ile hazırlanan bu plan hükümet tarafından kabul edilecektir; kabul ettiği takdirde Türkiye’de artık bölgesel planlama dönemi başlayacaktır. Haftaya yine buradayız. Hoşça kalın!

  • FİNANSAL BİRİKİMİ ÜRETİME ÇEVİRME PROJESİ: ÇOKLU ORTAKLIKLA TEKNOLOJİ YERLİLEŞTİRME

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin, 22/10/2025 Türkiye, devasa potansiyeli ile kronik sorunları arasında sıkışıp kalmış bir ülke görünümündedir. Bir yanda yastık altında veya üretken olmayan alanlarda bekleyen milyarlarca dolarlık kişisel sermaye, diğer yanda dünyanın en prestijli kurumlarında çalışan parlak beyinler... Ve madalyonun öbür yüzünde, teknoloji üretemeyen, sürekli dışa bağımlı, potansiyelini bir türlü harekete geçiremeyen bir ekonomi. Bu büyük paradoksun temel nedenleri ve bütüncül çıkış yolu, aslında gözümüzün önünde duruyor: TÜRKİYE ÜRETİM İTTİFAKI Çoklu Ortaklıklarla Yüksek Teknolojiye Sıçrama için Türkiye Üretim İttifakı Modeli üzerine kafa yoruyorum. Bu konu üzerinde epeydir kafa yoruyorum ve Türkiye Kamuoyunda tartışmaya açılması için gündeme getirmeye karar verdim. Burada; Güncel Yorum sayfamda, kısaca anlatacağım bu konuyu ve daha ayrıntılı olarak Mersin İMECE Gazetesindeki köşemde MERSİN'DEN TÜRKİYE'YE PROJELER başlıklı yazı dizisinin ilerleyen bölümlerinde kaleme alacağım. Türkiye’de kişisel sermaye birikimi hayli büyük; ancak bu birikim uzun süredir mevduat, döviz, borsa ve gayrimenkulde ATIL GÜVENLİK ADASINA demirli. Risk, vizyon ve yönetişim eksikliği, bu kaynağın üretken teknoloji yatırımlarına akmasını engelliyor. Yatırım deyince akla ilk mevduat, döviz, borsa ve gayrimenkul geliyor; oysa benim aklıma sanayi ve tarımda somut üretim yatırımları geliyor. Çünkü orta ve uzun vadede enflasyonu kalıcı biçimde düşürecek, Türk lirasına güveni güçlendirecek olan şey, fiziksel kapasite ve verimlilik artışıdır; yani teknolojik üretim yapan fabrikalar, AR-GE merkezleri, çip üretimi, gelişmiş elektronik cihazların üretimi, yüksek teknolojili medikal ürünler… Üretilemeyen teknolojik ürünlerde yerlileşme ve ihracat odaklı ölçeklenme, yalnızca makroekonomik kırılganlıklarımızı azaltmakla kalmaz; aynı zamanda nitelikli istihdam, katma değer ve küresel rekabet gücü yaratır. Çözüm, dağınık sermayeyi çoklu ortaklıklarla profesyonelce örgütleyen, liyakat temelli ve şeffaf bir “Üretim İttifakı” mimarisi kurmaktır. Türkiye’nin güçlü bireysel tasarrufu, geniş diasporası, dinamik girişimcileri ve KOBİ ekosistemi var. Eksik olan, bu potansiyeli şeffaf, öngörülebilir ve liyakat temelli bir çatı altında toplayan Üretim İttifakı. Çoklu ortaklıklarla, kamu alım güvencesi ve doğru teşviklerle desteklenen bu model, “yapabiliriz” duygusunu somut ürüne dönüştürür. Bugün atılacak adımlar, yarın Türkiye’yi yalnızca tüketen değil, üretilmeyeni üreten bir ülke yapacak. ÇIKIŞ YOLU: Bütüncül Bir Ulusal Seferberlik Görüldüğü gibi sorun tek boyutlu değildir; bu yüzden çözüm de tek boyutlu olamaz. Çözüm, tüm bu alanları kapsayan, partiler üstü bir "ulusal uzlaşma" ile mümkündür: Zihniyet Devrimi: Siyaset, bir kavga alanı olmaktan çıkıp, ülkenin ortak geleceği için bir strateji üretme ve uzlaşma zeminine dönüşmelidir. Liyakatin Anayasal Güvencesi: Kritik tüm kamu görevlerine atamalarda liyakatin temel ilke olacağı, denetlenebilir ve şeffaf bir sistem inşa edilmelidir. Ulusal Eğitim Reformu: Eğitim, siyasi çekişmelerin dışına çıkarılmalı; eleştirel düşünceyi, yaratıcılığı ve rekabetçiliği temel alan, en az 25 yıl değiştirilmeyecek istikrarlı bir devlet politikasına dönüştürülmelidir. Bu üç temel reform hayata geçirildiğinde, finansal ve entelektüel sermayeyi harekete geçirecek mekanizmalar kendiliğinden bir zemin bulacaktır. Türkiye'nin ihtiyacı olan şey yeni bir kaynak değil, mevcut kaynaklarını kullanmasını engelleyen zihinsel ve sistemsel prangaları kırmaktır. Atıl duran sermayemizi ve dünyaya dağılmış beyin gücümüzü (entelektüel sermayemiz), liyakatli kadrolar ve akılcı bir stratejiyle birleştirdiğimizde, bu ülkenin potansiyelinin önünde hiçbir güç duramaz. Bu, bir partinin veya bir liderin değil, tüm bir neslin ortak aklı ve iradesiyle başlatabileceği bir milli kalkınma seferberliğidir. Bu konuyu Mersin İMECE Gazetesinde yayınlanan MERSİN'DEN TÜRKİYE'YE PROJELER başlıklı yazı dizimin ilerleyen bölümlerinde ayrıntılı olarak ele alacağım. Bir sonraki yazımda buluşmak üzere sağlıkla kalın.

  • MERSİN HİNTERLANDI: BİR ŞEHRİN KATKISI, BİR BÖLGENİN KALKINMASI

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin, 19.10.2025 UĞUROLA MERSİN, UĞUROLA TÜRKİYE! MERSİN’DEN TÜRKİYE’YE PROJELER başlıklı yazı dizisi kapsamında Mersin’in bölgesel kalkınmadaki rolünü ve etkisini vurgulayan bu yazıyı kaleme aldım. Bir şehri anlamanın en doğru yolu, onun yalnızca sınırlarına bakmak değil; sınırlarının ötesine uzanan etkisini görebilmektir. Mersin tam da böyle bir şehirdir. Çünkü Mersin, yalnızca kendi içindeki yatırımlarla değil, hinterlandındaki geniş coğrafyayla birlikte değerlendirildiğinde gerçek anlamını kazanır. HİNTERLANDIN STRATEJİK ÖNEMİ Mersin’in hinterlandı Türkiye sınırları içinde, İç Anadolu’dan Güneydoğu’ya, Doğu Akdeniz’den Akdeniz havzasına uzanan dev bir coğrafyayı kapsar. Bu bölgede yaşayan yaklaşık 20 milyon insan, ürettikleri tarım ürünleriyle, sanayi mallarıyla, turizm potansiyeliyle Mersin üzerinden dünyaya açılmaktadır. Yani Mersin’in etkisi, Adana’da başlar, Gaziantep’te, Konya’da, Kayseri’de, Şanlıurfa’da devam eder. İÇ ANADOLU İLE BAĞLANTILAR Niğde, Konya ve Kayseri gibi İç Anadolu şehirleri, Mersin’in hinterlandının en önemli parçalarıdır. Bu illerin tarımsal üretimi, sanayi malları ve lojistik ihtiyaçları, Mersin Limanı aracılığıyla Avrupa, Afrika ve Orta Doğu pazarlarına ulaşır. Dolayısıyla Mersin’e yapılacak her liman veya demiryolu yatırımı, aslında İç Anadolu ekonomisinin de kaderini etkiler. Örneğin, Konya’dan çıkan” buğday, Mersin Limanı’ndan ihraç edilerek dünya sofralarına ulaşmaktadır. Bu nedenle Mersin’e yapılacak her lojistik yatırım, İç Anadolu’nun kalkınma hızını doğrudan etkiler. GÜNEYDOĞU İLE ENTEGRASYON Gaziantep, Adıyaman, Şanlıurfa gibi Güneydoğu şehirleri, tarım ve sanayi üretiminde büyük bir güç haline gelmektedir. Bu üretimlerin dış pazarlara ulaşabilmesi için Mersin vazgeçilmez bir kapıdır. Özellikle yapımı Mersin–Adana–Gaziantep hızlı tren hattı, bölge ile Mersin arasındaki bağı güçlendirecek, lojistik maliyetleri yaklaşık %30’a kadar azaltacaktır. Bu hat, aynı zamanda bölgesel entegrasyonun altyapısını oluşturacaktır. DOĞU AKDENİZ’İN TAMAMLAYICI ROLÜ Adana, Hatay ve Osmaniye, Mersin’in hem tarımsal hem ticari ortaklarıdır. Çukurova’nın bereketli toprakları, narenciye üretimi, sanayi potansiyeli Mersin Limanı ile birleştiğinde, Doğu Akdeniz’in dünyaya açılan penceresi daha da güçleniyor. Çukurova’nın bereketli topraklarında yetişen narenciye ürünleri, Mersin Limanı sayesinde Avrupa pazarına ulaşmaktadır. Bu işbirliği, Doğu Akdeniz’in kalkınmasını hızlandırmakta ve bölgesel sinerji yaratmaktadır. ULUSLARARASI BAĞLANTILAR Mersin’in hinterlandı yalnızca Türkiye ile sınırlı değildir; Kafkaslardan Rusya’ya, Balkanlardan Avrupa’nın her bölgesine ticaret ve lojistik anlamda köprüdür Mersin. Ayrıca İran, Irak, Suriye ve Ürdün gibi ülkeler, Mersin’i lojistik merkez olarak kullanarak dünya pazarlarına erişim sağlamaktadır. Bu durum, Mersin’i sadece ekonomik değil, aynı zamanda bölgesel barış ve işbirliği açısından da stratejik bir şehir haline getirmektedir. TURİZM VE KÜLTÜREL KALKINMA Mersin’in hinterlandında yer alan şehirler, zengin tarihi ve kültürel mirasa sahiptir. Göbeklitepe’den Kapadokya’ya, Antakya’dan Tarsus’a kadar uzanan bu kültürel hat, Mersin üzerinden entegre bir turizm destinasyonu haline getirilebilir. Bu sayede hem ekonomik hem kültürel kalkınma sağlanabilir. TURİZM VE KÜLTÜREL KALKINMA Mersin hinterlandıyla birlikte düşünüldüğünde, Türkiye’nin bölgesel kalkınma stratejisinde en önemli anahtar şehirlerden biridir. Çünkü Mersin’e yapılan bir yatırım, yalnızca bu şehrin değil, arkasındaki geniş coğrafyanın da ekonomik, sosyal ve kültürel hayatını doğrudan etkiler. Bu yüzden Mersin, bir şehrin ötesinde bir bölgedir. GELECEK PERSPEKTİFİ: KOORDİNASYON VE ORTAK AKIL Önümüzdeki dönemde Mersin’in hinterlandıyla kuracağı bağların daha da güçlendirilmesi, Türkiye’nin kalkınma hedeflerine ivme kazandıracaktır. Çünkü Mersin’e yapılacak her yatırım, hinterlandın sosyo-ekonomik yapısına hizmet edecek; tarımdan sanayiye, ticaretten turizme kadar geniş bir yelpazede katma değer yaratacaktır. Bölgenin kaderi, kentlerin birbirleriyle rekabet etmesiyle değil; koordineli, eşzamanlı ve planlı işbirliği ile mümkün olacaktır. Kamu ve özel sektörün birlikte hareket etmesi, bölgenin potansiyelini en üst düzeye çıkaracaktır. Mersin’in hinterlandıyla kuracağı bağların daha da güçlendirilmesi, Türkiye’nin kalkınma hedeflerine ivme kazandıracaktır. SONUÇ: BİR ŞEHİRDEN FAZLASI Mersin’i tek başına değerlendirmek mümkün değildir. Onu anlamak için hinterlandını görmek, hinterlandını görmek için de Mersin’i anlamak gerekir. Bu iki kavram birbirini tamamladığında ortaya çıkan tablo, yalnızca Mersin için değil, Türkiye’nin tamamı için güçlü bir kalkınma vizyonu demektir. Mersin’i yalnızca bir şehir olarak görmek, büyük resmi kaçırmaktır. Bu şehir, hinterlandıyla birlikte düşünüldüğünde, Türkiye’nin kalkınma haritasında stratejik bir mihenk taşıdır. Mersin, üretimin, lojistiğin, kültürün ve barışın kesişim noktasıdır. Her yatırım, yalnızca Mersin’i değil; Konya’nın tarlasını, Gaziantep’in fabrikasını, Şanlıurfa’nın tarihini, Hatay’ın narenciyesini, Kayseri’nin sanayisini ve Adıyaman’ın umudunu da büyütür. Bu şehir, Anadolu’nun kalbinden Akdeniz’in kıyısına uzanan bir kalkınma koridorudur. Mersin, bir liman değil, bir kapıdır. Ama en önemlisi: Mersin, bir gelecek vizyonudur. Haftaya yine buradayız. MERSİN’DEN TÜRKİYE’YE PROJELER başlıklı yazı dizisinin dördüncü bölümünde görüşmek üzere hoşça kalın. Not: Yazılarıma katkı anlamında olabilecek önerilere ve eleştirilere açığım. Lütfen öneri ve eleştirilerinizi ben@ayhankiziltan.com eposta adresime ve sosyal medya sayfalarıma iletin.

  • MÜLKÜN SAHİBİ: MÜLKÜN SAHİBİ ALLAH MI???

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin 17 Mart 2024 Uğurola Mersin, uğurola Türkiye… Siyasetçilerin sözleri, konuşmaları yazarlara, çizerlere ve komedi sanatçılarına malzeme olur, ilham verir. Siyasetçiler sıkıştıklarında ya da gariban halkı dindar olduklarına inandırmak için kullandıkları dindarlık dilinin en önemli tümcelerinden biridir MÜLKÜN SAHİBİ ALLAH’TIR. İnsanlar inanıyor mu bu sözlere? Saf dindar insanlar inanıyor, inanmak zorundalar, çünkü sözlerde ALLAH’ın adı geçiyor. Her Allah kelimesini kullananı kendileri gibi sanıyorlar. Dinciler de inanmış gibi yapıyor, çünkü onlar da aynı sorularla karşılaştığında aynı sözleri kullanıyorlar. Bu sözlere inanmayan gerçekçi insanlar da hayli çok; ve nereden buldun bu malları diye sorduklarında aldıkları yanıtın içinde yine ALLAH var. BEN YALNIZ ALLAH’A HESAP VERİRİM! Ben de diyorum ki; MADEM BU MÜLKLERİN SAHİBİ ALLAH’TIR, ALLAH’IN MÜLKLERİNDEN BİRAZ DA ALLAH’IN MÜLK EMANET ETMEDİKLERİNE VERİN. BİRAZ DA MÜLKSÜZLER MÜLK EDİNSİN, NE DE OLSA SONUNDA ALLAH’A EMANET EDECEKLER! HESABINI DA ALLAH’A VERSİNLER… Siz de hesabınızı bu dünyada verin, olur mu? SOSYAL BELEDİYECİLİK… 31 Mart Yerel Seçimleri yaklaştı; şunun şurasında kaç gün kaldı? Büyükşehir Başkan Adaylarının önünde gidilecek ne kadar çok geniş bir alan varsa, o kadar da az bir süre var. Tabii seçim propagandaları eskisi gibi taban eskitilerek yapılmıyor. İnternet teknolojileri gelişince dolayısıyla sosyal medya da hayli gelişti ve çok geniş alanlardaki kitlelere kendini ve yapacaklarını anlatma anlamında o kadar kolaylaştı propaganda yapmak. Ama yine de insanların adayları görüp, ellerine dokunup, seslerini duyup, samimiyetlerini görerek değerlendirmek istiyor. Kenti ve bölgelerini ne kadar iyi etüt etmiş ne kadar iyi tanıyor, bu göreve hazır mı bilmek istiyor. Tabii Başkan Adaylarının Mersin için gerçekçi, ayağı yere sağlam basan, kentin ve halkın ihtiyacı olan, kentte yaşamı kolaylaştıran, ekonomiyi tüm sektörleri ile dikkate alan, uzak görüşlü, kapsayıcı projeler üretmesi, sunması ve seçilirse de uygulaması gerekiyor… Görünen o ki; AK Partinin siyasetin ana unsuru haline getirdiği SOSYAL BELEDİYECİLİK bütün partiler tarafından şiddetle kullanılan bir propaganda aracı olarak hızla yayılmayı sürdürüyor. Sosyal Belediyecilik önceleri yiyecek, erzak, yaşlı ve engelli bakım parası adı altında nakdi ve ayni yardımlardı. CHP’li Belediyeler devreye girince sosyal belediyecilik anlamında daha çok sosyal, kültürel ve eğitim amaçlı uygulamalar ve tesisler de yapmaya yöneldi belediyeler. Sistem bütün partileri ve siyasetçileri Sosyal Belediyecilik yapmaya itiyor. Bir de fazla kafa yormayan, mühendislik, ekonomistlik, uzmanlık gerektirmeyen kolay bir yol bu sosyal işler. Yaşlılara bunları, gençlere şunları, kadınlara birçok imkan, yoksullara da her şeyi vereceğim demek en kolayı. Oy getirisinin de hayli yüksek, kim daha fazla neler veriyorsa insanların da o derece çok oy verdiklerini düşünüyorlar… İşin aslı şu; siyasetçi yoksullaştırdığı ve geçim sıkıntısına soktuğu halkın ağzına tuttuğu bal teknesinden bir parmak bal çalarak halkın aklının durmasını sağlıyorlar. Siyasetçiler nasıl yoksulluğa itiyor halkı? Yandaşlarına yönettikleri kurumun imkanlarını aktararak. Belediye başkanları kurumlarındaki önemli noktalarda olanları da iyi izlemeli; onlarda da Allah’a ait mülkler hayli çoğalıyor. Şimdi görüyorum ellerini ovuşturanları; bizim adamımız seçilsin diye imkanlarını seferber edenleri, çoğu da tanıdık bildik insanlar… Bunlar her devrin insanları, devlet işlerinde iktidar partisinin yanındalar, belediye işlerinde ise belediyede hangi partili başkan varsa onun yanındalar. Yandaşlar hep AK Partiye yakıştırılıyor ama her partinin yandaşları var, sosyal yardımlara muhtaç olmamız inanın bu yandaşlara, her devrin adamlarına tanınan iltimaslardan kaynaklanıyor. Bizim yandaşlar iyi onların yandaşları kötü zihniyetini değiştirmezsek bu sosyal yardımlara daha çok gereksinim duyacağız. YANDAŞIN BİZDENİ, ONLARDANI olmaz; onlar BUGÜN BİZDEN, YARIN ONLARDAN olur. EN ÖNEMLİ SORUN DA BUDUR… Siyasetin, siyasetçinin esiri olmayın. Hassas değerlerinizi kullanmayın, kullandırmayın. Siyasetçi bu değerlerimizi bizi yoksullaştırmak için çok kolay kullanır. GENÇLERE… Mustafa Kemal Atatürk – 1927 : Milli siyaset dediğim zaman kastettiğim mana ve öz şudur: Milli sınırımız dahilinde, her şeyden evvel kendi kuvvetimize dayanarak mevcudiyetimizi muhafaza ederek millet ve memleketin hakiki saadet ve bayındırlığına çalışmak. Rastgele sonu gelmez emeller peşinde milleti meşgul etmemek ve zarara uğratmamak. Medeni cihandan, medeni ve insani muamele ve karşılıklı dostluk beklemektir. Mustafa Kemal Atatürk - 27 Ocak 1931 : Arkadaşlar, hepinizce malumdur ki, Cumhuriyet Halk Partisi ve ona mensup arkadaşların tamamı hiçbir zaman yapmadıkları ve yapamayacakları şeyler hakkında kamuoyunu aldatıcı bir vaatte bulunmamayı bir prensip olarak kabul etmişlerdir. Bugüne kadar olduğu gibi, bundan sonra da böyle aldatıcı bir siyaset takip edebileceğimizi kimse zannetmesin. Onun için, memleketi imar edeceğiz dediğimiz zaman yalnız yapabileceğimiz şeyleri yapacağız. Yoksa bütün asırların ihmal ettiği memleketi birkaç senede cennete çevirmek hayalini takip etmeyiz. Hoşça kalın, haftaya yine buradayız…

  • ORTA DOĞU ÜLKELERİNİN TEK ADAMLARI HALKLARINA İHANET EDİYOR…

    TRT’nin haberine göre Arap Ülkelerinden Ürdün, Mısır ve İran saldırıyı kınamış mış. Orta Doğu’da petrol yataklarının üzerine oturmuş ve buradan gelen zenginliği yiyip sefa sürüyorlar TEK ADAMLAR ve aileleri. Kendilerinin ve ailelerinin İKBALİ ve REFAHI’nın sürmesi için ne REFAH saldırısına ne de KATLİAMA karşı gelemiyorlar ve İsrail’e bulaşamıyorlar. SİZİN REFAHINIZ ARTARAK SÜRSÜN! FİLİSTİN HALKININ REFAHI BOMBALANSIN! Tehdit açık: İsrail diyor ki; “AKILLI OLUN, FİLİSTİN’İN BAŞINA GELEN SİZİN DE BAŞINIZA GELİR, ARKAM KUVVETLİ BENİM KİMSE KARIŞAMAZ BANA, SALTANATLARINIZI YOK EDİVERİRİM HEPİNİZİN.” Gösterişli saraylarından, lokması bol sofralarından, alemli gecelerinden, lüksten, şatafattan yoksun kalmak isterler mi? Halklarına ihanet ediyorlar evet, ihanete alışkın bunlar. Güçlü kimse onun tarafına geçip yanında olan güçsüz gördüklerine ihanet ederler… Osmanlı Devletine de İngilizlerle birlik olup ihanet etmediler mi? Çöllerde aç, susuz, hasta ve yaralı Türk Askerlerini katledip şehitlerimizin kafalarını İngilizlere teslim etmediler mi? Osmanlı Devletini arkadan vurup karşılığında krallıklar alıp petrol zenginliğinin üzerine oturmadılar mı? Onun için iflah olmaz ve uslanmaz bunlar. Şimdi seslerini çıkaramıyorlar çıkarırlarsa tepelerine vurup saltanatlarını yok ederler… ORTA DOĞU’YA DEMOKRASİ GELMEZSE BU KURGU DEVLETLERİN HEPSİ YOK OLACAK!

  • MİLLİ EĞİTİM Mİ? FANTEZİ EĞİTİM Mİ?

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, İMECE Gazetesi, Mersin 13 Mart 2024 Uğrola Mersin, uğrola Türkiye… Eğitim benim Kırmızı Çizgilerimdendir. Çok şanslıyım, çünkü çağdaş ve iyi bir eğitim aldım. Aldığım eğitim ahlaki ve milli değerler, evrensel değerler, bilim, ilim, sorgulama, muhakeme etme ve çözümleme temelli bir eğitim sisteminde yoğruldum. Öğretilmedim, belletilmedim; eğitildim. Sorgulayarak, inceleyerek, muhakeme ederek çözüm sağlamak için eğitildim. Neden şanslıyım? Çünkü annem ve babam da bu eğitim sistemi ile yetişmiş insanlardır. Ahlaki, dini ve milli değerler anlayışımda her ikisinin de çok büyük etkisi oldu. Yaşantımı da bu doğrultuda sorumluluk sahibi olarak sürdürmek için eğitildim. Toplumda bu değerlerimin şekillendirdiği karakterimle iyi bir yer edindiğime inanıyorum. Yani; fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür bir kişiliğim. 5 Yıl süre ile Mersin Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanlığını yaptım. Çok etkinliklere, görüşmelere katıldım, konuşmalar yaptım ve dinledim. Eğitimle ilgili konuşmaktan hiçbir ortamda çekinmedim. Ara ara görev sürecimde anımsadığım ve belleğimde iz bırakan bazı konuları aktaracağım diye yazmıştım makale yazarlığına başladığımda. TOBB Konferans Salonunda TOBB ile Milli Eğitim Bakanlığı arasında 150 Mesleki Teknik Okul Yapımı Protokolünün imza töreninde söz alıp dönemin Milli Eğitim Bakanına eğitim ile ilgili şunları aktarmıştım: Sayın Bakan, TOBB 150, 250, 550 ya da daha çok okul yaptırsın. Ben size daha ekonomik ve hızlı bir şekilde daha çok sayıda Mesleki Teknik Okul kazandıracak bir yol önereceğim. Düşük kapasite ile çalışan, öğrencilerin gitmek istemediği, velilerin birçoğunun çocuklarını göndermek istemediği bazı okullar var. Polemik olmasın diye okulların ismini vermiyorum. Söz almadan önce Mersin'i aradım, bu okullardan Mersin'de kaç tane var diye sorup öğrendim. Tam 51 (sayıyı yanlış anımsıyor olabilirim) tane bu okullardan var Mersin'de. Çok düşük kapasitelerle çalışıyor bu okullar. Milli Eğitim Kayıt Sistemi zoruyla öğrenciler bu okullara kayıt yaptırmaları için yönlendiriliyor. Bu okullardan Mersin'in ihtiyacı için 10 tanesini bırakın, diğer 41 tanesini çok az maliyetlerle tadil ederek Mesleki Teknik Okula dönüştürebilirsiniz. Yeni inşaatlara harcanacak parayla da okullarda ihtiyaç duyulacak laboratuvarları ve ekipmanı yaptırabilirsiniz. Yapım süresi de kısa olacağı için yeni döneme yalnızca Mersin'de 41 adet Mesleki Teknik Okul kazandırabilirsiniz. Ayrıca gerçekçi ve dünya için insan yetiştirecek bir Milli Eğitim Sistemi planlayıp uygulayalım. Fantezilere dayalı Eğitim Sisteminden vazgeçilmeli. Yalnızca okul sayısını arttırmak da yetmez; bu okullarda eğitim verecek öğretmenleri de sürekli eğitmelisiniz, bilgilerini güncellemelisiniz. Öğretmen okullarını da geliştirmelisiniz" Bakan not aldı; ama ne düşündü, ne yaptı bilemiyorum. EĞİTİM… Milli Eğitim fantezilerle kurgulanmaması gereken bir iştir. Gerçeklere göre kurgulanmalıdır Milli Eğitim. Dindar Müslüman olarak yetiştirilmiş toplumlardan da bilim ve ilim insanları yetişeceğini, teknolojide yeni buluşlar ortaya çıkacağını kanıtlama tutkusundan vaz geçilmeli… Türkiye Cumhuriyeti zaten kanıtlamış bunları; Nobel Ödülü almış bilim insanlarımız var, Dünyanın dört bir yanında Dünyanın en iyi üniversitelerinde çalışan bilim insanlarımız ve akademisyenlerimiz var, sanatçılarımız var… Tüm dünyanın saygı duyduğu ve gıpta ettiği bir kuruluş hikayesi var, kuruluş ilkeleri var, felsefesi var. 100 Yıl, 200 yıl gerilere gitmeye gerek yok. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunda oluşturulan ve uzun süre sürdürülen eğitim sistemi ile bunu zaten kanıtlamış Türkiye Cumhuriyeti. Sonraki yıllarda Türkiye’yi yöneten siyasetçiler kontrol edebilecekleri toplum yetiştirme tutkusuyla Milli Eğitim Sistemimizi, eğitim felsefemizi bozmasalardı bugün farklı bir Türkiye olacaktı. Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinin hazırlanmasında tarikat ve cemaatlerin katkısı nedir? Millî Eğitim Bakanlığı'nın Diyanet İşleri Başkanlığı ve Gençlik ve Spor Bakanlığı ile imzaladığı ÇEDES-Çevreme Duyarlıyım, Değerlerime Sahip Çıkıyorum projesi kapsamında manevi danışman olarak görevlendirilen imam, vaiz, din hizmetleri uzmanı ve Kur'an kursu hocaları, okullarda öğrencilere değerler eğitimi veriyor, seminerler gerçekleştiriyor. Tarikat ve cemaatlerin ısrarlarıyla oluşturulduğu dillendirilen ÇEDES projesiyle tamamen dini değerlere dayalı değerler eğitimi uygulamasının, eğitimin tüm kademelerinde hayata geçirilmesi hedeflendiği de konuşuluyor. Şimdi soruyorum? Tarikat ve cemaat öğretileri ve disiplini ile yetişmiş bir kamu yetkilisi, bir hakim, bir savcı, bir öğretmen özgür iradesi ile karar verip görev yapabilir mi? Bu öğretilerle yetiştirilmiş insanlar Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programları Ortak Metninin EK-1, Erdem-Değer-Eylem Tablolarının 82. sayfasında belirtilen D11Özgürlük Değeri bölümün Eylem kısmındaki aşağıda belirttiğim bazı maddeleri yerine getirebilirler mi? D11.1.1. Kişinin bağımsız olabilmesinin kendine yetebilmesi ile mümkün olduğunu fark eder. D11.1.6. Gerçek cesaretin akıl ve irade birleşiminin bir sonucu olduğunu bilir. D11.2.1. Kendi kararlarını alma yeteneği gösterir. D11.2.3. Bir gruba ait olmak için kendisi olmaktan ödün vermez. Kolay kontrol edilecek insanlar yetiştirme çabasından vazgeçilmeli… Böyle bir toplum oluşturmak ülkemizin yararına olmaz! Türkiye Cumhuriyet’ini sömürüp zayıflatmak ve dışarıdan kontrol etmek isteyen ülkelerin işine gelir. Sorgulayan, özgür düşünen, eleştiren, aklıyla muhakeme eden, aklıyla karar veren, çağdaş insanlardan neden çekiniyorsunuz? GENÇLERE VE EĞİTİMCİLERE… Dünyadan bazı önemli insanların ve tabii ki Ulu Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Eğitim üzerine sözlerini anımsatacağım… Ulu Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk: Geleceğin güvencesi sağlam temellere dayalı bir eğitime, eğitim ise öğretmene dayalıdır. Milletimizin siyasî, toplumsal hayatında, milletimizin fikrî terbiyesinde rehberimiz ilim ve teknik olacaktır. Mektep sayesinde, mektebin vereceği ilim ve teknik sayesindedir ki Türk Milleti, Türk sanatı, ekonomisi, Türk şiir ve edebiyatı, bütün güzelliğiyle gelişir. Geleceğin güvencesi sağlam temellere dayalı bir eğitime, eğitim ise öğretmene dayalıdır. Büyük davamız, en medeni ve en müreffeh millet olarak varlığımızı yükseltmektir. Bu, yalnız kurumlarında değil, düşüncelerinde de temelli bir inkılap yapmış olan büyük Türk milletinin dinamik idealidir. Bu ideali en kısa bir zamanda başarmak bir fikir ve hareketi beraber yürütmek mecburiyetindeyiz. Bu teşebbüste başarı, ancak adaletli bir planla ve en rasyonel tarzda çalışmakla mümkün olabilir. Bu sebeple, okuyup yazma bilmeyen tek vatandaş bırakmamak, memleketin büyük kalkınma savaşının ve yeni çatısının istediği teknik elemanları yetiştirmek, memleket davalarının ideolojisini anlayacak, anlatacak, nesilden nesle yaşatacak, fert ve kurumları yaratmak ve buna yönelik ilkeleri en kısa zamanda temin etmek, Kültür Vekâletinin üzerine aldığı büyük ve ağır mecburiyetlerdir. İşaret ettiğim ilkeleri Türk gençliğinin dimağında ve Türk milletinin şuurunda daima canlı bir halde tutmak, üniversitelerimize ve yüksek okullarımıza düşen başlıca vazifedir. Eğitimdir ki, bir milleti hür, bağımsız, şanlı, yüksek bir toplum halinde yaşatır veya bir milleti esaret ve sefalete terk eder. İşe köyden ve mahalleden ve mahalle halkından yani kişiden başlıyoruz. Kişiler düşünür olmadıkça, hangi haklara sahip olduğunu anlamadıkça, kitleler istenilen yöne, herkes tarafından iyi veya kötü yönlere yöneltilebilirler. Kendini kurtarabilmek için her kişinin geleceği ile bizzat ilgilenmesi lazımdır. Aşağıdan yukarıya, temelden çatıya doğru yükselen böyle bir müessese elbette sağlam olur. Martin Luther King Jr.: Akıl artı karakter; gerçek eğitimin amacı budur. Malcolm X: Eğitim geleceğe pasaporttur, çünkü yarın, ona bugünden hazırlananlarındır. Nelson Mandela: Eğitim dünyayı değiştirmek için kullanabileceğiniz en güçlü silahtır. Hoşça kalın, haftaya yine buradayız…

  • TEVEKKÜL ET, ÖTEKİ DÜNYADA CENNETE GİT…

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, İMECE Gazetesi, Mersin 28/04/2024 Uğurola Mersin, uğurola Türkiye… Cemaatler, tarikatlar yine gündemde! Adeta şov yapıyorlar… Bu yazımı insanları düşünmeye yönlendirmek için yazdım. Hain FETÖ darbe girişiminden 12-13 gün sonraydı yanlış anımsamıyorsam. Kentimizin önemli insanlarının katıldığı önemli bir kuruluşumuzun idare toplantısında o dönemin üst düzey yetkililerinden bir dostumuz 15 Temmuz Gecesi olanlar konusunda bilgi veriyordu idare heyetine. Konuşmasını şu cümlelerle bitirdi: “ALLAH YARDIM ETTİ, TÜRKİYE BİR MÜSİBETTEN KURTULDU!” Ben hemen söz istedim ve şu soruyu sordum: “BİR MÜSİBETTEN KURTULDUK TAMAM EFENDİM, AMA DİĞER MÜSİBETLER NE OLACAK?” Herkes sustu, heyetteki tüm gözler bana çevrilip hayret içinde bakakaldı. Bu Ayhan Kızıltan böyle bir soruyu nasıl sordu diye bakıyorlardı adeta… Yaklaşık bir dakikalık bir suskunluk oldu. Ardından “NE YAPALIM AYHAN BEY, BU MEMLEKETİN GERÇEĞİ BUNLAR” yanıtı geldi. Evet gerçek bu! Bugün geldiğimiz nokta ortada… Bu da gerçek… FETÖ’ye göz yumuldu, devlet içinde yapılandılar ve paralel devlet oluşturmaya çabaladılar. Az kalsın devleti ele geçireceklerdi. Artıkları halen her yerdeler; başarılı iş insanları olarak lanse edilenler, kamuda önemli pozisyonlarda görevli olarak, üst düzey devlet görevlerinde kendilerine yer bularak halen dayanışma ve işbirliği içinde varlıklarını sürdürdükleri söyleniyor, yazılıyor… Devlet yine gözünü yumuyor bu cemaat ve tarikatlara. Farklı cemaatlere, farklı tarikatlara mensup kişilerin devlet içindeki kadrolara yerleştirildiği haberleri ortada… Başımıza iş açılmaz yine inşallah! BU CİHAN, ÖTEKİ CİHAN… Kimilerine dua, kimilerine para. Kimin duası nerede kabul edilir? İki Dünya var, yani İki Cihan. Biri bu Dünya, diğeri öteki Dünya. Hani nikah törenlerinde kendisini çok dindar göstermek isteyen siyasetçiler nikahları kıyılan çifte İKİ CİHAN’da da mutluluklar dilerler ya… Birçok temiz kalpli insan “VAY BE!” “Ne dindar adam, öteki Dünya’yı unutmadı”… Der. Tabii ki unutmayalım ve inanalım, ama gerçekten inanalım. İnanalım ama uyanık olalım, düşünelim, sorgulayalım, mantık yürütelim. Bize sürekli dinle ilgili söylemlerde bulunup bizi çıkarları doğrultusunda yanına mı çekmeye çalışıyor? Yoksa hiçbir çıkar beklentisi olmadan saf ve temiz inancıyla mı konuşuyor? Allah’ın bize verdiği aklı kullanalım. DİYORLAR Kİ! Bu dünyada çektiğin, çekeceğin sıkıntılara ve acılara karşı sabırlı olup itiraz ve isyan etmeyip tevekkül edersen öteki dünyada CENNET’e gideceksin, orada rahat edersin. Sus, otur, razı ol, dua et, sabret, TEVEKKÜL ET… Sen tevekkül et, sefayı ve lüks yaşamı onlar sürsün… İnsanlar inandırılmış… Onların Allah için, İslam için para kazandıklarına inanıyorlar… Para biriktirip İslam’ı yücelteceklermiş… İSLAM ZATEN YÜCEDİR, senin servet sahibi olman ile mi yücelecek İslam? Hadi oradan, tövbe tövbe! Biz onlara ayak bağı olmayalım, dediklerini yaparsak ÖTEKİ DÜNYA’daki CENNET’te rahat edeceğiz diye inandırılmış insanlar. Cemaatler, tarikatlar, pansiyonlar, kuran kursları adı altında beyin yıkama seansları, takkeliler, cüppeliler sakallarını sıvazlayıp tespihlerini sallayarak “zinhar karşı gelmeyin, susun, dua edin, sabredin, tevekkül edin diye diye beyinleri yıkıyorlar”. NE KADAR ÇOK İNSANI DENETİM ALTINDA TUTARLARSA O KADAR ÇOK SERVET EDİNİRLER. Sürekli kul hakkından falan söz ederler… İŞİN ASLI ŞU: Bu insanlar KENDİLERİNE BU DÜNYA’DA CENNETİ YARATIYORLAR. Yoksulluğa mahkum ettiklerine de ÖTEKİ DÜNYA’DAKİ CENNETİ VAAT EDİYORLAR. Saf ve temiz duygular içinde olan yoksul garibanlar da dua edip öteki Dünya’daki cennetin hayalini kurarak direniyor bu acılara, zorluklara. 10.000 TL ile geçinmek zorunda kalan emeklinin… 17.000 TL ile çoluğunu çocuğunu yetiştirmek, ev kirası ödemek ve ailesinin karnını doyurmaya çalışmak zorunda kalıp yaşamını sürdürmeye çalışan asgari ücretlinin, işsizin… Duaları, içten ibadetleri, oruçları mutlaka kabul edilir Allah katında ama bu dünyada göremezler bu dualarının mükafatını… Onlar öteki dünyada dualarının kabul olacağını ve mükafatlarını öteki dünyada alacakları konusunda inandırılmışlar. Her nedense onları bu duruma düşürenlerin, kul hakkıyla servetler kazananların, kul hakkıyla bolluk ve lüks içinde yaşayanların DUALARI, İBADETLERİ, ORUÇLARI ise BU DÜNYA’DA KABUL EDİLİR ve MÜKAFATLARINI yine BU DÜNYA’DA ALIRLAR. Onlar kendilerine cenneti bu dünyada yaratırlar ve haklarını yiyerek servet sahibi oldukları kullara ise bu dünyada cehennemi yaşatarak öteki dünyadaki cenneti vaat ederler. AİT OLDUĞUN YERDE DUR YA DA AİT OLDUĞUN YERE DÖN! TÜRKİYE GİTTİKÇE TARİKAT VE CEMAAT BATAĞINA SAPLANIYOR… CAHİLİYE DEVRİNE GERİ DÖNÜYORUZ… TÜRKİYE HIZLA AYDINLIKTAN KARANLIĞA DOĞRU GİDİYOR… AYIK ARTIK TÜRKİYE! HERKES AİT OLDUĞU YERDE OLMALI! HERKES AİT OLDUĞU YERE DÖNMELİ! KENDİ KİŞİSEL ÇIKARIN İÇİN AİT OLDUĞUN YERİ TERKEDERSEN BU ÜLKE DÜZELMEZ! ÇIKARIN PARA OLABİLİR, MAKAM OLABİLİR, AYRICALIKLI YAŞAM OLABİLİR… AMA SEN BU ÇIKARLAR İÇİN HER ŞEYE GÖZ YUMUP ÜLKENİ CAHİLİYE DÖNEMİNE İTİYORSUN. CEHALET BU ÜLKEYE HAKİM OLUP HÜKMEDERSE ELDE ETTİĞİN ÇIKARLAR HİÇ BİR ŞEYE YARAMAZ! YÜCE ALLAH’IN ADINI KULLANIP İNSANLARI SÖMÜRENLERE MEYDAN VERİYORSUN. ÇOCUKLARINI YURT DIŞINDA OKUTABİLİRSİN. ÇOCUKLARINI YURTDIŞINA GÖNDEREBİLİRSİN RAHAT YAŞASINLAR DİYE! PEKİ YA DİĞER ÇOCUKLAR? ÖTEKİ DÜNYADAKİ CENNETE GİDENE KADAR TEVEKKÜL MÜ ETSİNLER? YARGI MENSUPLARI, GÜVENLİK GÜÇLERİ MENSUPLARI, KAMU ÜST DÜZEY GÖREVLİLERİ TÜRKİYE CUMHURİYETİ’NİN YÜKSEK İDEALLERİNE HİZMET ETMEK İÇİN BU MAKAMLARDA OLDUĞUNUZU UNUTMAYINIZ! İSMİNİN BAŞINDA T.C. İBARESİ OLAN HER KURUMUN MENSUPLARI, YALNIZCA TÜRKİYE CUMHURİYETİNİN YÜKSEK İDEALLERİNE HİZMET ETMELİSİNİZ! Hoşça kalın, haftaya yine buradayız…

  • OVP’DEN UVP’YE: PLANLAMA DEVLETİ OLMAK

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin, 14/10/2025 PLANSIZ KALKINMA OLMAZ Bu yazım “NEDEN DÜŞMÜYOR? TÜRKİYE’DE ENFLASYONUN GERÇEK YÜZÜ” başlıklı bir önceki yazımın devamıdır. O yazıda, “Enflasyonla mücadele, yalnızca faiz ve ücret ekseninde yürütüldüğünde, yoksullaştıran istikrar üretir. Gerçek çözüm dengeyi kurmakla mümkündür” diyerek çözümün çok boyutlu olması gerektiğini vurgulamıştım. Bu yazıda ise, “Türkiye’nin uzun yıllardır uyguladığı Orta Vadeli Program (OVP) yaklaşımının sınırlarını ele alıyor ve sürdürülebilir kalkınma için Uzun Vadeli Program (UVP) Planlamanın gerekliliğini tartışıyorum.” Türkiye’nin bugüne kadar uygulamakta olduğu Orta Vadeli Plan (OVP) yalnızca enflasyonu düşürme üzerine odaklanmış sıkı para politikasından ibarettir. Türkiye’yi idare etmiş olan Hükümetlerin çoğu sıkı para politikasına odaklanmış kısa ve orta vadeli planlarla enflasyonu düşürmeye çalışmıştır hep. Bu konuya bir başka yazımda da değinmiştim: “ENFLASYON: SIKI PARA POLİTİKASI VE SONRASI??? “ OVP’NİN SINIRLI ÇERÇEVESİ Türkiye’de uygulanan OVP’ler genellikle sıkı para politikası ekseninde şekillenmiştir. Geleneksel çözüm reçeteleri şunlardır: Faizleri yükselt, Vergileri arttır, Halkın kemerlerini sıktır, Devletin harcamalarını denetle ve kıs (bütçe açığını bitirir), Belediyelerin harcamalarını denetle ve kıs (bütçe açığını bitirir), Yolsuzluğu önle (bütçe açığını bitirir), Sıcak para temini (verimli kullanılmazsa çok tehlikeli), Kamu kurumlarından siyasetçilerin elini çek (bütçe açığını bitirir, devlet kurumlarının verimli çalışmasını sağlar). Ancak uygulamada en çok tercih edilenler şunlardır: Faiz artırımı, vergi yükünün arttırılması, halkın kemer sıkması ve sıcak para arayışı. Bu yaklaşım, yükü büyük ölçüde ücretli kesime ve emeklilere bindirmekte; enflasyonun kalıcı olarak kontrol altına alınmasını zorlaştırmaktadır. KEMER SIKMA SONRASI BELİRSİZLİK VE GÜVEN SORUNU Kısa vadeli istikrar politikalarının ardından bir Uzun Vadeli Planın (UVP) olmaması, toplumda ciddi bir güven eksikliği yaratmaktadır. Şu sorular cevapsız kalmaktadır: Ücretler enflasyon karşısında korunacak mı? Refah artışı sağlanacak mı? Üretim nasıl artırılacak? İşsizlik nasıl önlenecek? Döviz kuru istikrarı sağlanacak mı? Vergi adaleti tesis edilecek mi? Alım gücü yükselecek mi? Bu belirsizlikler, ekonomik karar alma süreçlerinde öngörülebilirliği azaltmakta ve toplumsal uzlaşıyı zayıflatmaktadır. UVP olmadan uygulanan kısa ve orta vadeli planlar hedefleri tuttursa da kısa bir süre sonra başa dönüyoruz. Yani, kısır bir döngüye giriyoruz; enflasyon yeniden canlanıyor. Sonra yine para politikaları devreye giriyor; bu durum böyle bir döngü halinde sürüp gidiyor. FİYAT İSTİKRARININ GERÇEK ANLAMI Fiyat istikrarı, fiyatların düşmesi değil; kararlı ve öngörülebilir bir artış temposu anlamına gelir. Ekonomik aktörlerin yarın ne olacağını bilmesi, ekonominin nefes almasını sağlar. Kalıcı Fiyat İstikrarı İçin Temel Şartlar: Üretim kapasitesinin artırılması Kur istikrarı ve döviz güveni Mali disiplin ve adaletli vergi politikası Ücret politikasında öngörülebilirlik Bağımsız kurumlar ve güven ortamı Türkiye İçin Altı Yapısal Dönüşüm Alanı Tarım: Gıda güvenliği ve kırsal kalkınma Enerji: Yerli ve yenilenebilir kaynaklara geçiş Sanayi: İthal girdiyi azaltan üretim modeli Lojistik: Mersin gibi stratejik bölgelerin merkez rolü Turizm: Katma değeri yüksek hizmet ihracatı Finans: Sermaye birikimini üretime yönlendiren mekanizmalar Eğitim: Düşünen, sorgulayan, araştıran, yeni fikirler ve çözüm üreten bilinçli toplum Teknoloji: Katma değerli üretim ve rekabet üstünlüğü Faiz değil, üretim ve güven kalıcı çözümün anahtarıdır. İstikrar rakamla değil, rahatlayan yaşamla ölçülür. Gerçek istikrar, yine sizin sözünüzle: Halkın mutfağında başlar. KRİZ EKONOMİSİNDEN PLANLI EKONOMİYE GEÇİŞ Kısa vadeli kriz yönetimi yerine, uzun vadeli planlama esas alınmalıdır. Bu geçiş üç aşamada mümkündür: Kısa vadede: Güven ve iletişim politikalarıyla beklentileri yönetmek Orta vadede: Üretimi destekleyen sanayi politikaları Uzun vadede: Kurumsal bağımsızlık, eğitim reformu, verimlilik ve teknoloji yatırımları UVP: KISIR DÖNGÜYÜ KIRACAK KURUMSAL ÇERÇEVE OVP, doğası gereği 3 yıllık bir uyum programıdır. Ancak hedefler tutsa bile, ülkeyi nereye götüreceğini belirleyen 10–15 yıllık bir Uzun Vadeli Program (UVP) olmadan kalıcı dönüşüm sağlanamaz. Uzun Vadeli Program (UVP); kurallar ve güven üzerine oturan, maliyeti düşüren yatırımları önceleyen, vergi–harcama–enerji–lojistik–insan sermayesi ekseninde üretkenliği artıran bir ana plan olmalıdır. Bu plan, Türkiye’nin her 2–3 yılda bir aynı döngüye dönmesini engelleyecek kurumsal çıpa işlevi görür. OVP, adı gereği 3 yıllık bir istikrar/uyum programıdır; hedef tutsa bile ülkeyi nereye götüreceğini söyleyen 10–15 yıllık bir Uzun Vadeli Program (UVP) olmadan kalıcı dönüşüm üretmez. PLANLAMA: İSRAFIN PANZEHİRİDİR Türkiye’nin en stratejik kurumlarından biri olan Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) yıllar önce kapatıldı. Bugün yatırımlar, yatırımcıların keyfi taleplerine göre şekilleniyor. Oysa: Yatırımın ihtiyaçla örtüşüp örtüşmediği Bölgenin yatırım için uygunluğu Kaynakların etkin kullanımı gibi kriterler olmadan yapılan yatırımlar, kaynak israfına ve enflasyon–cari açık–işsizlik döngüsüne neden olur. Planlama siyasetin alternatifi değil; kamusal aklın ve verimliliğin teminatıdır. Kurallı ve şeffaf bir planlama mimarisi: Yatırımcının ufkunu açar Kamunun elini güçlendirir Vatandaşın cebini korur DPT’nin yerine çağdaş, bağımsız ve veri-temelli bir kurum inşa edilmeden; Türkiye aynı hataları tekrarlar: kaynağı dağıtır, değeri kaçırır. Çıkış yolu, yatırım kararını kişisel talep ve lobi gücünden çıkarıp kurallı, şeffaf, ölçülebilir ve planlı bir çerçeveye bağlamaktır. SONUÇ: HALKIN GÜVENİ OLMADAN EKONOMİ DENGELENEMEZ Ekonomik istikrar rakamlarla değil, rahatlayan yaşamla ölçülür. Gerçek istikrar, halkın mutfağında başlar. UVP, bu istikrarın temel taşıdır. Bir sonraki yazımda buluşmak üzere:“FINANSAL BİRİKİMİ ÜRETİME ÇEVİRME PAKETİ:ÇOKLU ORTAKLIKLA TEKNOLOJİ YERLİLEŞTİRME” Hoşça kalın.

  • DOĞU’DAN BATI’YA, KUZEY’DEN GÜNEYE MERSİN: BÖLGESEL KALKINMA DİNAMİKLERİ

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin, 12/10/2025 UĞUROLA MERSİN, UĞUROLA TÜRKİYE! Mersin, tek bir kimliğe sığmayacak kadar zengin bir coğrafya ve üretim ekosistemi sunuyor. Doğuda sanayi ve lojistik damarları işlerken, batıda tarımın bereketi ve turizmin cazibesi öne çıkıyor. Kuzeye doğru Toroslar’ın yaylaları hayvancılık, enerji ve ekoturizm için doğal bir laboratuvar; maden cevherlerindeki çeşitlilik ise yerinde işleme ve katma değer potansiyelini işaret ediyor. Güneyde Akdeniz kıyısında serbest bölgeler, fabrikalar, liman ve uluslararası ticaret ağları uzanıyor. Bu çeşitlilik Mersin’i yalnızca bir kent değil, doğudan batıya, kuzeyden güneye uzanan bütünleşik bir kalkınma hattı haline getiriyor. Bu hattın ivmesini belirleyen kritik fark şudur: Ekonominin büyümesi hacmi artırır; kalkınma ise toplumun niteliğini yükseltir. Mersin ve hinterlandında kalkınmanın omurgası, Eğitim–Kültür–Sanat–Spor eksenidir; kısaca EKS-S olarak adlandırdım. Çünkü EKS-S insan sermayesini güçlendirir (eğitim ve spor), sosyal sermayeyi yoğunlaştırır (kültür ve sanat), inovasyonu tetikler ve şehir markasını büyütür. Kısa vadeli büyüme dalgaları sönümlenir; EKS-S ise dayanıklı, adil ve sürdürülebilir refah üretir. KALKINMA NEDEN EKS-S İLE OLUR? İnsan sermayesi: Eğitim ve spor bilişsel becerileri, disiplin ve sağlığı güçlendirir; verimlilik kalıcı yükselir. Sosyal sermaye: Kültür ve sanat, güveni ve ortak dili büyütür; işlem maliyetleri düşer, krizlere dayanıklılık artar. İnovasyon: Eğitim + yaratıcı endüstriler, tasarım ve teknolojiyi ticarileştirir; ihracatta nitelik yükselir. Şehir markası: Festivaller, sanat galerileri ve spor etkinlikleri takvimi nitelikli insan ve sermayeyi çeker; turizmi dört mevsime yayar. BİR KENT YALNIZCA BİNA YAPMAKLA BÜYÜR MÜ? Betonla büyüme kalkınma değildir. Bina stoğu artınca kent büyür; ancak kalkınma sadece metrekare ve kat adediyle ölçülemez. Beton ağırlıklı büyüme kısa vadede istihdam ve yatırım görüntüsü verir; uzun vadede şu maliyetleri üretebilir: Tek-tür ekonomi riski ve döngü kırılganlığı. Altyapı baskısı: ulaşım, su, atık, enerji; yaşam kalitesinde düşüş. Konut erişilebilirliği paradoksu ve spekülasyon kaynaklı fiyat şişmesi. Kamusal alan ve kültürel mekân kaybı; sosyal sermayede zayıflama. İklim dayanıklılığı açığı: ısı adası, sel ve kuraklık risklerinde artış. Kısaca; betonla büyüme miktardır; kalkınma niteliktir. Mersin, bina stoğunu akıllı kullanırken aynı anda EKS-S, sağlık, inovasyon ve çevresel dayanıklılığı artıran kalkınarak büyüme modeline geçmelidir. KALKINARAK BÜYÜME MODELİ Mersin artık süratle gerçekçi, uygulanabilir , ölçülebilir ve sürdürülebilir bir Kalkınarak Büyüme Modeli oluşturmalıdır. Doğudan Batıya, Kuzeyden Güneye Mersin’in dinamikleri, yine Doğudan Batıya, Kuzeyden Güneye hinterlandının dinamikleri gözönüne alınarak hazırlanacak Kalkınarak Büyüme Modeli, Bölgesel Kalkınmayı da tetikleyecektir. Aşağıda sıraladığım güçlü dinamikler koordineli bir şekilde bir birine entegre edilerek oluşturulabilir bu Kalkınarak Büyüme Modeli: Sağlık Ekosistemi: Dayanıklılık ve Yüksek Katma Değer EKS-S Omurgası: Eğitim–Kültür–Sanat–Spor Kent Morfolojisi ve Kamusal Alan Kalitesi: Kıyı–merkez–yayla kamusal yaşam şeridi ve gece ekonomisi koridorları. Ekonomi: Dış ve İç Ticaret Lojistik: Kara–Deniz–Hava–Demiryolu–Bilgi Birikimi/Deneyim Tarım: Geleneksel Ürünler–Subtropik/Tropik Meyve Üretimi Turizm: Deniz–Doğa–Yayla–Ören Yerleri–Kültür–Sanat–Spor Sanayi: Tarım/Gıda Ürünleri–Metal Eşya–Elektrikli Vasıtalar–Tarım/İş Makineleri Enerji ve Maden: Elektrik Enerjisi Üretimi–Akaryakıt Depolama/Ticareti–Maden Kaynaklarının Çeşitliliği İnşaat: Dışa Açılabilecek Güçlü/Deneyimli Yapı Firmaları Hinterlandımız: Güçlü Sanayi Üreticisi–Tarım Ürünleri Üreticisi Olan Kentlerin Dinamikleri BÖLGESEL YAPI: Mersin Merkez, Hinterlant Düğümleri Mersin’i çekirdek; Adana, Hatay, Osmaniye, Karaman, Konya, Niğde, Gaziantep gibi illeri uzmanlaşmış düğümler olarak düşünelim. Akdeniz Kültür Halkası Mersin’in opera ve festival kapasitesini Tarsus–Silifke–Anamur ve komşu illerin ören yerleri, galerileri, sahneleriyle bağlar. Festival–mekanlar hattı sayesinde Mersin Uluslararası Müzik Festivali çok mekânlı, günlere yayılmış daha etkili bir bölgesel ve ulusal etkinliğe dönüşür; sanatçı konaklamaları ve sergi rotalarıyla yaratıcı ekonomi derinleşir. Kentteki tarihi opera binası ve Devlet Opera ve Balesi’nin düzenli sezonu, yalnızca estetik değil, aynı zamanda turizmi ve gece ekonomisini besleyen ekonomik kaldıraç işlevi görür. Not: “Gece Ekonomisi önemli bir konu; Mersin’i 24 saat yaşayan bir kent haline getirmeliyiz. Bu konuyu ayrıca irdeleyip bir rapor sunacağım Mersin’e.” Spor tarafında sahil-yayla iklim üstünlüğü, yıl boyu kamp ve turnuva kümeleri kurmaya elverişlidir. Üniversiteler, kulüpler ve tesis işletmecilerinin yer aldığı bir Spor Ekonomisi Konsorsiyumu; hazırlık kamplarını, gençlik liglerini ve uluslararası organizasyonları tek takvim mantığıyla yönetebilir. Böylece konaklama, yeme-içme, ulaşım ve perakende gelirleri yıl geneline yayılır; gençler için motivasyon ve fırsat pencereleri açılır. Eğitimde, üniversiteler ve meslek liseleri ile OSB’ler ve serbest bölge arasında ikili eğitim (okul + işletme) modeli standartlaştırılmalı. Liman, soğuk zincir, dış ticaret, veri analitiği, kültür ekonomisi ve spor yönetimi gibi alanlarda mikro sertifika akademileri kurulmalı. Öğrenci mobilitesini artıracak bölgesel burs programları ve liman/tarım/enerji sahalarında “yaşayan laboratuvarlar” ile bilgi üretimi sahaya taşınmalı. Enerji ve madencilikte şeffaflık, çevresel duyarlılık ve yerel istihdam esastır. Çıkarılan cevherin bölgede işlenerek yarı mamul ve mamule dönüştürülmesi; Mersin markası ile dünya pazarlarına sunulması hedeflenmelidir. Böylece hammadde bağımlılığı azalır, katma değer bölgede kalır. YÖNETİŞİM VE FİNANSMAN Başarının sırrı, dağınık çabaları “tek kapı koordinasyon” altında birleştirmektir. Mersin Büyükşehir ve ilçe belediyeleri, komşu iller, üniversiteler, kalkınma ajansı, odalar ve STK’lardan oluşan bir Bölgesel EKS-S Yürütme Kurulu; etkinlik takvimi, mekân tahsisi, hibe ve sponsorluk süreçlerini yöneten dijital bir platformla çalışmalıdır. Finansman; kalkınma ajansı ve AB/IPA fonları, belediye eş finansmanı, özel sektör sponsorluğu, sosyal etki tahvilleri ve bilet/abonelik gelirlerinden karma şekilde kurgulanabilir. SONUÇ Binalarla büyüyen kentler çoktur; fakat kalkınarak büyüyen kentler kalıcı refah ve yüksek yaşam kalitesi üretir. Mersin, metrekareyle değil hayatın niteliğiyle ölçülen bir başarıya yürümelidir. “Büyüme rakamdır, kalkınma insandır.” Mersin ve hinterlandında EKS-S ve sağlık odaklı bu eşgüdüm kurulduğunda, refah yalnızca çoğalmaz; adaletli, kalıcı ve anlamlı hale gelir. Haftaya Mersin’den Türkiye’ye Projeler Başlıklı yazı dizisinin 3. Yazısında buluşmak üzere… Hoşça kalın!

  • NEDEN DÜŞMÜYOR? TÜRKİYE’DE ENFLASYONUN GERÇEK YÜZÜ

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin, 07 Ekim 2025 SATIN AL “Paranın değeri değil, halkın emeği eriyor.” ENFLASYON NEDİR? (Halkın Diliyle) Enflasyon, kısaca paranın alım gücünün azalmasıdır. Bugün 100 liraya aldığınız bir ürünü birkaç ay sonra 120 liraya almak zorunda kalıyorsanız, işte o fark “enflasyon” dur. Cebinizdeki para aynı kalır, ama o parayla alabileceğiniz şeyler azalır. Yani fiyatlar değil, aslında paranın değeri yükselip alçalıyor gibi görünür; gerçekte paranın değeri düşüyordur. Diyelim ki geçen yıl 1 litre süt 20 liraydı, bu yıl 35 lira. Ya da 10 yıl önce 100 lirayla haftalık mutfak alışverişi yapılabiliyordu, şimdi bir torba bile dolmuyor. Bu artış sadece bir “zam” değildir; çünkü zam, tek bir ürüne gelen artıştır. Ama enflasyon, tüm ekonomideki fiyatların genel olarak artmasıdır. Enflasyon yükseldikçe maaşlar da artsa bile halk fakirleşir; çünkü gelir, fiyatlar kadar hızlı yükselmez. Kısacası enflasyon, görünmeyen bir hırsız gibidir: Cebinizdeki parayı çalmadan, değerini çalar. PEKİ TÜRKİYE'DE ENFLASYON NEDEN DÜŞMÜYOR? Enflasyonun nedeni sadece fiyatların artması değildir. Bu artışların arkasında birbirine zincir gibi bağlı birçok etken vardır. Türkiye’de enflasyonun düşmemesinin en temel beş nedeni şunlardır: Döviz Kuru ve Dışa Bağımlılık: Döviz yükseldikçe üretim maliyetleri artar ve bu fiyatlara yansır. Üretim Maliyeti Yüksek, Verimlilik Düşük: Enerji maliyetleri yüksek, tarımda verim düşük, ithal girdi oranı fazla. Beklentiler ve Güven Sorunu: İnsanlar fiyatların yükseleceğini düşündükçe fiyatlar gerçekten yükselir. Vergiler, Akaryakıt ve Devlet Fiyatları: Devletin yaptığı vergi ve enerji ayarlamaları (zamları) doğrudan fiyatlara yansır. Ücretler, Kira ve Hizmet Fiyatları: Maaş artışları maliyetlere eklenir, bu da yeni zamları tetikler. Sonuçta enflasyon bir güven, üretim ve yönetim sorunudur. Faiz geçici rahatlama sağlar ama kalıcı çözüm üretim ve güvenle olur. FAİZ ARTIŞI NEDEN TEK BAŞINA ENFLASYONU DÜŞÜRMEZ? Faiz yükseldiğinde harcamalar azalır, talep düşer, fiyat artışları yavaşlar. Ancak bu tek başına yeterli değildir çünkü Türkiye’de enflasyonun ana kaynağı maliyetlerdir. Enflasyonun Kaynağı Talep Değil, Maliyet: Üretim pahalılaştığı için faiz artışı bile fiyatı düşürmez. Faiz Üreticiye de Maliyet Olarak Döner: Krediler pahalılaşınca üretici maliyetleri artırır. Faiz, Güvenle Desteklenmezse İşe Yaramaz: Halk güvenmezse döviz talebi sürer, fiyatlar yine artar. Para Politikası Tek Başına Yürüyemez: Vergi ve enerji politikaları eşgüdümlü olmalıdır. Sonuç olarak, faiz tek başına çözüm değildir; üretim, güven ve koordinasyonla desteklenmelidir. ENFLASYONUN HALK ÜZERİNDEKİ EN BÜYÜK ETKİLERİ Enflasyon, bir istatistik değil, her evin mutfağında hissedilen bir gerçektir. Maaşlar artsa bile alım gücü düşer; halk kağıt üzerinde aynı kazancı elde etse de fakirleşir. Alım Gücü Düşer, Yaşam Kalitesi Azalır. Sabit Gelirliler En Çok Zarar Görür. Tasarruf ve Güven Ortadan Kalkar. Aile ve Toplum Psikolojisi Bozulur. Gençler Umudunu Kaybeder, Beyin Göçü Artar. Enflasyonun bedeli sadece artan fiyatlar değil; azalan umut, eriyen emek ve kaybolan güvendir. ÜCRETLİYİ GÜNAH KEÇİSİ YAPMAK NEDEN ÇÖZÜM DEĞİL? Ücret artışları çoğu zaman kur/enerji/vergi kaynaklı fırtınanın ardından gelir ve kaybı zor telafi eder. Ücretleri bastırmak, talebi ve refahı aşındırır; kalıcı dezenflasyon üretmez. Doğru yaklaşım; kur oynaklığını düşürmek, yönetilen fiyatlarda/vergilerde öngörülebilir takvim, rekabet ve verimlilik artışı, hedefli sosyal destek ve güçlü para–maliye eşgüdümüdür. ENFLASYON DÜŞÜYOR AMA FİYATLAR NEDEN DÜŞMÜYOR? Enflasyonun düşmesi, fiyatların düşmesi anlamına gelmez; sadece artış hızının yavaşlaması anlamına gelir. Enflasyon Oranı ≠ Fiyat Düzeyi: Fiyat artışı yavaşlayabilir ama yüksek seviyede kalır. Fiyatlar Neden Geri Gelmez: Maliyetler, beklentiler ve psikoloji fiyatları yapışkan hale getirir. Gerçek Dezenflasyon: Fiyat istikrarı ve yaşam maliyetinin düşürülmesiyle mümkündür. Bugün Türkiye’de enflasyon oranı düşüyor olabilir ama fiyatlar düşmüyor; sadece artış nefes alıyor. Gerçek düşüş, yaşam maliyetinin azalmasıyla olur. ÇÖZÜM: ÜCRETLİYİ KORUMAK, ENFLASYONU KALICI DÜŞÜRMEK Enflasyonla mücadele sadece faiz ve ücret ekseninde yürütüldüğünde yoksullaştıran istikrar üretir. Gerçek çözüm dengeyi kurmakla mümkündür. Güven ve Öngörülebilirlik: Ekonomi yönetimi tutarlı olmalıdır. Üretimi Güçlendirmek: Yerli üretim ve verimlilik artışı uzun vadeli çözümdür. Vergi ve Fiyat Politikalarında Şeffaflık: Fiyat artışları kademeli ve öngörülebilir olmalıdır. Gelir Politikası: Ücretliyi ezmeden dengeli bir plan uygulanmalıdır. Toplumsal Ortaklık: Enflasyonla mücadele, toplumun tüm kesimlerinin ortak sorumluluğudur. Gerçek istikrar, halkın mutfağında başlar. Haftaya "OVP’DEN UVP’YE: PLANLAMA DEVLETİ OLMAK" başlıklı yazımda buluşmak üzere hoşça kalın.

  • MERSİN’İN LOJİSTİK GÜCÜ: STRATEJİK KONUM, KÜRESEL VİZYON VE STRATEJİK YATIRIM PLANI

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin 04.10.2025 SATIN AL UĞUROLA MERSİN, UĞUROLA TÜRKİYE… MERSİN’DEN TÜRKİYE’YE PROJELER başlıklı geçen haftaki giriş yazısından sonra bu haftaki yazımı Mersin’in Stratejik Konumu ile kentimizin en büyük güçlerinden biri olan Mersin’in Lojistik Gücü konusunu birleştirerek kaleme aldım. Mersin; Doğu Akdeniz’in en büyük konteyner limanlarından biri, Türkiye’nin en yüksek hacimli serbest bölgelerinden biri, yeni açılan bölgesel havalimanı ve yapımı süren yüksek standartlı demiryolu-otoyol hatlarıyla Türkiye’nin en kritik çok modlu (deniz–demir–hava–karayolu) lojistik düğümüdür. 2025–2027 perspektifinde liman ve hava kargo kapasitesindeki beklenen artış, Mersin–Adana–Gaziantep (MAG) demiryolu ve Antalya bağlantılı yeni otoyol hattıyla birleşerek Mersin’i Levant–Kafkasya–İç Anadolu–Ortadoğu ekseninde ihracat, transit ve soğuk zincir merkezine konumlandırıyor. Akkuyu Nükleer Güç Santralinin (NGS) devreye girmesi ise enerji arz güvenliği ve sanayi tabanı için yapısal kaldıraç yaratacaktır. Mersin bugün yalnızca liman ve havalimanıyla değil, karayolu ve demiryolu taşımacılığıyla da (yakında hayata geçecek hızlı tren projesiyle) Avrupa, Ortadoğu, Kafkasya, Türki Cumhuriyetler ve Rusya’ya açılan bir lojistik kapıdır. Transit ya da ithalat konteyner yükleri limana gelir, buradan karayolu ve demiryolu ile hedef pazarlara taşınır. Bu hat, Mersin’in stratejik değerini artırırken, yeni yatırımlarla çok daha güçlü bir hale gelebilir. Mersin, yalnızca Türkiye’nin değil, Avrasya’nın lojistik başkenti olmaya adaydır. Limanı, havalimanı, karayolu ve demiryolu ağları ile küresel ticaretin merkezlerinden biri olabilir. Mersin’in stratejik konumu, lojistik olanakları bölgemizin ve artalanımızın da olanakları dikkate alınarak bütüncül bir planlama yapılırsa, siyasetçilerin deyimiyle, uçar ve etrafını da uçurur. COĞRAFİ KONUM VE BÖLGESEL ERİŞİM Mersin, Doğu Akdeniz kıyısında; Avrupa–Ortadoğu–Kafkasya hatlarının kesişiminde, Ceyhan enerji koridoru ve Çukurova tarım havzasıyla bütünleşmiş bir konumdadır. AB’nin TEN‑T Trans-Avrupa Ulaştırma Ağı (Trans-European Transport Network) Akdeniz Koridoru doğrudan üyelik dışı olsa da Mersin, bu koridora deniz ve Ro‑Ro hatları üzerinden bağlanan doğal bir çıkış kapısı işlevi görür. Yapımı süren Çeşmeli-Taşucu Otoyolu ve hatta MAG demiryolu batıya doğru uzatılıp Akkuyu NGS’ye kadar ulaştırılırsa, hem lojistik hem tarım hem de turizmin önünü açacak olağanüstü bir yatırım olacaktır. Bunun yanısıra Akkuyu nükleer santralin bakımı-onarımı konusunda büyük kolaylık sağlayacaktır. ENERJİ BOYUTU: AKKUYU NGS VE BÖLGESEL ARZ GÜVENCESİ Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin kademeli devreye girişi, enerji yoğun sanayi için yerinde arz güvenliği sağlayacaktır. Liman‑OSB‑NGS sinerjisi, petrokimya ve türev sektörlerde yeni yatırımların önünü açabilir. ÇUKUROVA ULUSLARARASI HAVALİMANI VE UÇAK KARGO Çukurova Havalimanı yalnızca yolcu değil, kargo taşımacılığı için de kritik bir merkez olabilir. Havalimanı çevresi, çağdaş ve ileriye yönelik bir imar planlamasıyla, gümrüklü antrepolar, soğuk hava depoları olan özel lojistik merkezlerle donatılmalıdır. Bu yatırımlar Mersin’i dünya pazarlarına açacak güçlü bir kapı ve merkez haline getirecektir. MERSİN LİMANI Mersin Limanı yıllık 2,6 milyon TEU kapasitesiyle Türkiye’nin en işlek limanlarından biridir. Ancak artan ihracat, ithalat ve transit yük trafiği bu kapasiteyi hayli zorlamaktadır. Mersin Limanının çevresi de çağdaş, ileriye yönelik ve liman hizmetlerinin hızlanmasını sağlayacak şekilde arazi olarak genişletilmesi (özellikle kuzeye doğru), modernizasyonu sağlanmalı ve tesislerle donatılmalıdır. TAŞUCU SEKA LİMANI Taşucu SEKA Limanı aslında çok isabetli bir konumdadır… Mersin’in batı bölgeleri Antalya’nın Taşucu’na yakın bölgeleri de dahil narenciye, yaş sebze ve meyve üretiminde önemli bir alandır. Tarım ürünlerimizin karayolu ile yapılan ihracat sevkiyatlarında, özellikle Bulgaristan gümrük kapılarında sıkça karşı karşıya kaldığı keyfi engelleme tutumları hem ihracatçımızı hem de çiftçimizi çok zorda bırakmaktadır. Taşucu SEKA Limanı, bu bölgenin tarım ürünlerini Bulgaristan karayolu gümrüğünü soğutuculu RO-RO Gemi Seferleri ile baypas ederek Slovenya’nın Adriyatik Denizi kıyısındaki Koper Limanına seri şekilde ulaşmasını sağlayacaktır. Özellikle Çekya’dan böyle bir öneri gelmesi beni heyecanlandırmıştı. Bu bölgelerdeki ülkelerde sektörün ileri gelenleri ile yaptığım görüşmelerde bana bu öneri sunulmuştu. Mevcut durumda İtalya’nın Trieste Limanına Mersin’den yapılan RO-RO Seferleri Mersin ve Türkiye için büyük bir avantaj. MERSİN ANA KONTEYNER LİMANI PROJESİ Özellikle uzun zamandır beklenen Mersin Ana Konteyner Limanı Projesi’nin hayata geçirilmesi, Mersin’i Doğu Akdeniz’in Singapur’u yapabilir, Dubai’nin çok ötesinde bir Ticaret Merkezi olabilir. Mersin’in bölgesel olarak böyle güçlü bir Lojistik Merkez olması tüm Doğu Akdeniz Kıyılarımıza büyük bir avantaj sağlayacaktır. İllerimiz birbirinin projelerini engellemeye değil aynı projeleri kendileri de yapmaya başlayacaktır; çünkü uluslararası yatırımcılar bölgemize hücum edecektir. Mevcut Mersin Limanının çevresi planlanırken Mersin Ana Konteyner Limanı da kesinlikle inşa edileceği düşünülerek bir imar planı yapılmalıdır. KARA YOLU LOJİSTİK KÖYLERİ Mersin merkez, Tarsus ve OSB yakınlarında kurulacak lojistik köyler kara taşımacılığına yeni bir boyut katacaktır. Bu köylerde TIR parkları, bakım-onarım merkezleri, akaryakıt istasyonları, gümrüklü-gümrüksüz antrepolar yer almalıdır. Limanlara gelen transit konteyner yükleri bu köylerde elleçlenebilir ve bu köyler üzerinden Avrupa, Ortadoğu, Rusya ve Türki Cumhuriyetlere ulaştırılabilir. Küçük bir örneğini Mersin Büyükşehir Belediyesi Huzurkent’te kurdu ve firmalar taşınmaya başladı bile. Limanın süratle boşaltılması armatörlere büyük avantaj sağlayacağından Mersin Limanında büyük yük gemileri trafiği hayli artacaktır. DEMİRYOLU VE KARAYOLU ENTEGRASYONU Mersin–Adana–Gaziantep hızlı demiryolu projesi lojistik köylerle ve limanla entegre edilirse intermodal taşımacılık gelişecektir. Bu sayede yükler konteynerden TIR’a, TIR’dan trene kolayca aktarılabilecek, zaman ve maliyet avantajı sağlanacaktır. SEKTÖREL LOJİSTİK MERKEZLER Mersin, tarım, sanayi ve ticaret açısından güçlü bir sektörel çeşitliliğe sahiptir. Özellikle Kuru Gıda, Bakliyat ve Hububat Sektöründe dünya çapında bir işleme ve paketleme kapasitesine ulaşmıştır. Mersin’de yalnızca bu sektör için kendi limanı olan bir Kuru Gıda Serbest Bölgesi yapılması, kenti bakliyat ve hububat işlenmesi ile paketlenmesinde dünya lideri yapacaktır. Ayrıca sebze-meyve, kesme çiçekçilik ve sanayi ürünleri için de ayrı üretim, işleme ve lojistik merkezleri kurulmalıdır. DİJİTAL LOJİSTİK PLATFORMU Mersin’deki tüm lojistik ağlar, Mersin Dijital Lojistik Platformu üzerinden yönetilmeli. Bu platform sayesinde gümrük işlemleri, antrepo stokları, TIR seferleri tek ekrandan takip edilebilir. Yapay zeka ve büyük veri destekli sistemler lojistikte hız, şeffaflık ve verimliliği artıracaktır. SONUÇ VE ÇAĞRI Mersin, liman + serbest bölge + yeni havalimanı + yükselen demiryolu‑otoyol bileşimiyle Türkiye’nin en avantajlı lojistik ve sanayi platformlarından biridir. 2025–2027’de tamamlanacak düğümler, kentin rolünü Doğu Akdeniz’in ana dağıtım merkezi seviyesine çıkarabilir. Bu potansiyelin gerçekleşmesi; projelerin eşzamanlı takvimi, liman‑şehir koordinasyonu, soğuk zincir ve blok tren uygulamalarının hızla ölçeklenmesine bağlıdır. Deniz, kara, demir ve havayolları ile donatılmış Mersin her yolun ulaştığı bir kent olacaktır; yani “HER YOL MERSİN’E ÇIKAR”. Mersin’in limanları, havalimanı, kara yolu ve demiryolu tek zincirde buluşturulursa, kentimiz yalnızca Türkiye’nin değil, Avrasya’nın en büyük lojistik merkezi olur. Bunlar hayal değil; seri olarak gerçekçi ve tüm Dünya Ticaretine yönelik bir şekilde Mersin Stratejik Yatırım ve Kalkınma Planını hazırlamalıyız. KENTİMİZ YALNIZCA KONUT İMAR PLANLARI İLE BİR YERE VARAMAZ. BÜTÜNCÜL BİR ŞEKİLDE MERSİN’İ PLANLAMALIYIZ. Kişilerin çıkarlarını gözardı edip tüm kentin ve ülkenin çıkarları doğrultusunda kalkınma sağlayacak planlar yapmalıyız. Bu vizyonu gerçekleştirmek için kamu, özel sektör ve sivil toplum el ele vermelidir. Şimdi irade koyma ve harekete geçme zamanıdır! Hoşça kalın, haftaya yine buradayız…

  • GAZZE’DE SAVAŞ YOK, PLANLI SOYKIRIM VE VAHŞET VAR!

    Ayhan Kızıltan, ben@ayhankiziltan.com, Mersin 01 Ekim 2025 SATIN AL Gazze'deki durum bir savaş mıdır? Tek taraflı savaş olur mu? Olsa olsa güçlü tarafın güçsüz tarafa silahlı saldırısı olur. Ne savaşından söz ediyorsunuz? Savaşlarda bebek, hasta, çocuk, kadın, sivil halk öldürülür mü? Binaların, hastanelerin içinde insan ya da hasta olup olmadığı bilinmeden rastgele bombalanır mı? Ne ateşkesinden söz ediyorsunuz? Bir tarafta silah gücü yok. Diğer tarafta dünyanın en büyük teknoloji, askeri ve silah gücü olan ABD'nin kayıtsız şartsız desteği var. ABD’nin kayıtsız şartsız silah, mühimmat, teknoloji ve diplomatik nüfuz desteğini arkasına alarak yakıp yıkıp öldürerek insanlık dışı bir tutum içinde olan İsrail var. Tek ateş eden İSRAİL… Sözde bir SAVAŞ… Gerçek olan SOYKIRIM. GAZZE’DE HUKUK: SAVAŞ MI, SILAHLI ÇATIŞMA MI? Savaş diye adlandırılıyordu başta, şimdilerde ise Uluslararası İnsancıl Hukuk dilinde Gazze’deki durum teknik olarak silahlı çatışma diye algılatılmaya çalışılıyor. Ancak terminoloji ne olursa olsun, sivillerin korunmasına ilişkin temel ilkeler değişmez. Ayrım ilkesi, askeri hedef ile sivil hedefi ayırmayı zorunlu kılar; orantılılık, askeri kazancın beklenen sivil zararı aşmamasını şart koşar; önleyici tedbirler ise hedef teyidi, uyarı, zamanlama ve mühimmat seçimi gibi pratik yükümlülükler doğurur. Hastaneler ve okullar, kötüye kullanım kanıtlanmadıkça koruma altındadır; rastgele bombardıman hiçbir koşulda meşru sayılamaz. Gazze'de yaşanan sözde silahlı çatışma, aslı silahlı saldırı, basit bir bölgesel anlaşmazlığın çok ötesine geçmiş durumda. Uluslararası hukukun sınırlarını, süper güçlerin ahlaki yükümlülüklerini ve politik pragmatizmin ahlak üzerindeki zaferini gözler önüne seren çok katmanlı bir küresel krize dönüşmüştür. Yani, ABD ve İsrail ikilisi İŞE YARAYAN DOĞRUDUR mantığı ile hareket edip tam bir PRAGMATİZM örneği sergiliyorlar. Öldürülenler, yıkılanlar, yakılanlar umurlarında değil; çünkü sonuç kendi istedikleri doğrultusunda oluyor. ABD bu kıyıma taraf olmuyor mu? Dünyanın en uygar ve demokratik ülkesiyiz diye geçinen ABD neden bebekleri, çocukları, kadınları, halkı kıyıma uğrayan Filistin tarafında değil? Ne ateşkesi isteniyor ve şartlar öne sürülüyor İsrail tarafından? Ateşi kayıtsız şartsız kesecek olan İsrail'dir. GAZZE KRİZİ VE ULUSLARARASI POLİTİKANIN ÇELİŞKİLERİ… Gazze’de UYGAR DÜNYANIN GÖZÜ ÖNÜNDE BİR SOYKIRIM YAPILIYOR. Gerçekten uygar olan ülkeler bu soykırımı görüyor, kınıyor ve durdurulması için çaba gösteriyor. Sözde uygar olan ülkeler ise destekleyip ortak oluyorlar bu soykırıma ve vahşete. Gazze konusunda ortaya çıkan çelişkiler, sözde çatışmanın sadece yıkımını değil, aynı zamanda uluslararası düzenin temel sorunlarını da yansıtmaktadır. I. Uluslararası Tepkiler ve Diplomasinin Kırılması Gazze'deki durum, dünyayı coğrafi, ideolojik ve ahlaki olarak keskin bir şekilde bölmüştür. Kınayanlar ve Tanıyanlar: Bir yanda, başta İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) üyeleri olmak üzere Küresel Güney'in büyük bir bloğu, İsrail'in eylemlerini sertçe kınamakta ve Filistin'e açık destek vermektedir. Bu desteğin en somut göstergelerinden biri, son dönemde İspanya, İrlanda, Norveç ve Slovenya gibi Batı Avrupa ülkelerinin de katılımıyla 140'tan fazla ülkenin Filistin Devleti'ni resmen tanımasıdır. Bu tanıma adımları, iki devletli çözümün uluslararası düzeydeki meşruiyetini diplomatik bir baskı aracı olarak pekiştirmektedir. Büyük Güçlerin Çıkarları: Öte yanda ise, en başta Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve tarihi sorumluluk taşıyan Almanya gibi ülkelerin İsrail'e sağladığı güçlü diplomatik, askeri ve ekonomik destek durmaktadır. ABD'nin bu politikası, uluslararası hukuka ve insani acıya rağmen, İran'a karşı dengeleyici güç yaratma ve bölgedeki stratejik hegemonyasını sürdürme amacına dayanır. Bu durum, ABD'nin küresel çapta savunduğu demokrasi ve insan hakları değerleri ile Ortadoğu'daki eylemleri arasındaki büyük bir çelişkiyi temsil etmektedir. II. Hukuki Hesap Verebilirliğin Sınırları Gazze'deki çatışma, sivillere yönelik saldırılar ve altyapının yıkımı nedeniyle uluslararası hukuku merkeze taşımıştır. Bu, savaş suçu iddialarının iki ana kurumda test edilmesini sağlamıştır: Uluslararası Ceza Mahkemesi: Uluslararası Ceza Mahkemesi Başsavcılığı, hem İsrail liderleri (sivilleri aç bırakma ve kasten öldürme iddiaları) hem de Hamas liderleri (rehine alma, tecavüz ve kasten öldürme iddiaları) hakkında tutuklama emri talebinde bulunarak, uluslararası hukukun tüm taraflar için geçerli olduğu sinyalini vermiştir. Ancak bu süreç, ABD ve İsrail'in Uluslararası Ceza Mahkemesinin yetkisini tanımaması nedeniyle büyük bir politik dirençle karşılaşmaktadır. Savaş ve Soykırım İronisi: Bu süreçteki en çarpıcı ahlaki ironi, Holokost'ta soykırıma uğramış bir milletin devletinin, bir başka millete karşı soykırım iddialarıyla yargılanıyor olmasıdır. Bu, geçmiş travmaların, günümüzdeki eylemleri hukuken veya ahlaken meşrulaştıramayacağını göstermektedir. ABD ve Almanya'nın, kendi geçmişlerindeki karanlık sayfaların (Kızılderililere karşı soykırım ve Holokost) sorumluluğuna rağmen, mevcut çatışmadaki taraf tutuşları, güç politikasının tarihsel ahlaki yükümlülüklerin önüne geçtiğini kanıtlamaktadır. III. Çözüm Arayışları ve Politik Pragmatizm Uluslararası toplum, çatışmayı sonlandırmak için diplomatik çabalar sarf etse de, bunlar ya imkânsız şartlar içeriyor ya da politik zorunluluklara kurban ediliyor. 20 Maddelik Planın Uygulanabilirlik Sorunu: ABD ve İsrail tarafından sunulan 20 Maddelik Barış Planı, bir çözüm çerçevesi sunsa da, uygulanabilirliği son derece düşüktür. Plan, Hamas'ın silahsızlanmasını ve yönetimden çekilmesini koşulsuz talep ederken, Hamas'ın bunu savaşmadan kabul etmesi beklenemez; çünkü İsrail niyetinden asla vazgeçmeyecektir. Filistin halkını kim koruyacak? Köle mi olacaklar? Ayrıca, İsrail Başbakanı'nın çekilmeme ve Gazze'de güvenlik kontrolünü sürdürme yönündeki çelişkili açıklamaları, planın barışçıl bir çözümden ziyade, İsrail'in savaş sonrası yayılma hedeflerini pekiştirmeyi amaçladığını düşündürmektedir. İsrail neden silahsızlandırılmıyor? Silahlı İsrail’in ne kadar tehlikeli ve şuursuz olduğunu tüm dünya gördü. Türkiye'nin Çelişkili Görünen Konumu: Türkiye'nin bu krizdeki tutumu, sert söylem ile pragmatik eylem arasındaki dengeleme sanatını gösterir. Türkiye, bir yandan Filistin davasını en güçlü şekilde söylemlerle savunurken ve İsrail'i kıyım yapmakla suçlarken, diğer yandan NATO üyeliği, F-16 tedariki ve ekonomik istikrar gibi hayati çıkarları nedeniyle ABD ile köprüleri tamamen yakmaktan kaçınmıştır. Türkiye, uluslararası politikada hem İslam dünyasının liderliğini üstlenme hem de Batı ittifakıyla stratejik ilişkilerini sürdürme zorunluluğunu yönetmek zorundadır. Bu durum, kamuoyunda çekimserlik veya ABD telkinlerine göre hareket etme gibi algılara yol açsa da, özünde Türkiye'nin kendi çıkarlarını gözeten zorunlu bir denge stratejisidir. IV. Kalıcı Çözümün Temeli: Demokratik Dönüşüm Ortadoğu'daki istikrarsızlığın kalıcı olarak sona ermesi, sadece Gazze'deki çatışmanın bitmesiyle mümkün değildir. Esas çözüm, bölgenin yapısal sorunlarına odaklanmalıdır: Bölgedeki çatışmaların, kaynakların (özellikle petrol gelirlerinin) eğitime, bilime ve halkın refahına harcanması yerine, otoriter rejimlerin ve askeri harcamaların finanse edilmesiyle derinleştiği açıktır. Türkiye Cumhuriyeti'nin laik, demokratik ve cumhuriyetçi yapısı, bölge ülkeleri için bir dönüşüm modeli sunmaktadır. Uluslararası gücün, kısa vadeli enerji ve güvenlik çıkarları için mevcut otoriter yapıları desteklemekten vazgeçmesi gerekmektedir. Kalıcı barış, sadece iradesi, vicdanı ve irfanı hür nesiller yetiştirecek, sorgulayıcı ve bilinçli toplumların inşa edilmesiyle mümkündür. Aksi takdirde, Ortadoğu, büyük güçlerin kontrolü altında kolayca manipüle edilen ve çatışma döngüsüne mahkûm edilen bir coğrafya olmaya devam edecektir. SONUÇ… Gazze krizi, uluslararası sistemin ahlaki iflasını simgeleyen bir ayna işlevi görmüştür. Çözüm, sadece diplomatik masalarda değil, aynı zamanda küresel vicdanın ve uluslararası hukukun, güç politikası karşısında üstünlüğünü yeniden tesis etmesinde yatmaktadır. Hoşça kalın, haftaya yine buradayız…

bottom of page